المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٥٦٢ - اغراء و حكم آن

يعنى: ملازم باش برادر خود را همانا كسى كه برادرى ندارد همچون كسى است كه بدون داشتن سلاح آهنگ معركه قتال كند.

عامل مستتر در اين مثال نيز « الزم » است.

و همان طورى كه در باب تحذير بغير ايّا در غير ايندو مورد استتار جايز است در اينجا نيز اگر عطف و تكرار نباشد استتار جايز مى‌باشد مانند:

الصّلوة جامعة يعنى احضروا الصّلوة جامعة.

قوله: و و هو الزامه العكوف: كلمه « عكوف » يعنى پاى‌بند بودن و توجّه داشتن.

قوله: من مواصلة ذوى القربى: بيان است براى ما يحمد العكوف عليه.

قوله: و جميع فروعه: يعنى فروع ايّاك.

قوله: فجعل بدلا من اللفظ: ضمير نائب فاعلى در « جعل » به ايّا راجع است.

قوله: فانّه يلزم ايضا ستر فعله: ضمير در « فانّه » بمعناى شأن مى‌باشد.

قوله: فانّه يلزم ايضام: ضمير در « فانّه » بمعناى شأن بوده و در « يلزم » به استتار راجع است.

قوله: و ان يحذف احدكم الارنب: حذف ارنب يعنى زدن خرگوش.

قوله: ايّاه و ايّا الشواب: اين عبارت قطعه‌اى از ضرب المثل مشهور مى‌باشد و تمام آن چنين است:

اذا بلغ الرجل الستّين فايّاه و ايّا الشواب (وقتى مرد بسنّ شصت سالگى رسيد پس بايد از زنان جوان دورى گزيند).

قوله: انتبذ: يعنى بَعُد (دور شده است).

قوله: و اجزه: ضمير مفعولى به استتار راجع است.

قوله: مع غيرهما: ضمير تثنيه به عطف و تكرار راجع است.

متن: «٦٢٧»

تجزيه و تركيب‌

ما: موصوله، مبتداء.