المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١١٦٢ - آراء در«لبى»

در جواب كسى كه من را خوانده مى‌گويم: لبّيك.

در اين بيت كلمه « لبّى » به ضمير غائب اضافه شده و اين نادر و كمياب است.

البتّه ندرت وقوع لبّى پهلوى ضمير غائب را مصنّف در كتاب شرح تسهيل بيان كرده است.

قوله: فلا يليه الّا ضمير: ضمير منصوبى در « يليه » به بعض ما يضاف راجع است.

قوله: اذا دعى اللّه وحده: آيه (١٢) از سوره غافر.

قوله: و هى عند سيبويه الخ: ضمير « هى » به « لبّى » راجع است.

قوله: كانقلاب لدى و على و الى: چنانچه گوئيم:

لديك و عليك و اليك.

قوله: و ردّ بانّه لو كان مفردا: ضمير نائب فاعلى در « ردّ » به كلام يونس راجع است. و ضمير در « بانّه » به لبّى عود مى‌كند.

قوله: جاريا مجرى ما ذكر: مقصود از « ما ذكر» لدى و على و الى مى‌باشد.

قوله: فى البيت الآتى: مقصود: دعوت لما نابنى الخ مى‌باشد.

قوله: قاله فى شرح التسهيل: ضمير در « قاله » به ايلائه ضمير غائب راجع است.

متن: «٣٩٩»

تجزيه و تركيب‌

واو: بمعناى استيناف.

الزموا: فعل ماضى، جمع، مذكّر، غائب، متعدّى، معلوم، ضمير جمع فاعل آنست.

اضافة: مفعول دوّم براى « الزموا ».

الى: حرف جارّ.

الجمل: مجرور به « الى » ، متعلّق به اضافة، ظرف لغو.

حيث: مفعول اوّل براى « الزموا ».

واو: عاطفه.

اذ: معطوف به « حيث ».

واو: حاليّه.

ان: حرف شرط.