المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٤١٥ - صلاحيت داشتن عطف بيان براى بدل بودن مگر در دو مسئله
واو: عاطفه.
ثناء: معطوف به « ودّ ».
من: موصوله، مفعول براى « اخصص ».
صدق: صله و عائد براى « من ».
ترجمه
عطف نسق عبارتست از كلمهاى كه بدنبال حرفى واقع شده كه آنرا تابع ما قبل قرار مىدهد مانند اخصص بودّ و ثناء من صدق.
متن: «٥٤١»
|
فالعطف مطلقا بواو ثمّ فا |
حتّى أم أو كفيك صدق و وفا |
تجزيه و تركيب
فاء: عاطفه بمعناى ترتيب ذكرى.
العطف: مبتداء.
مطلقا: حال است از « العطف ».
بواو: جارّ و مجرور، متعلّق باستقرّ، خبر.
ثمّ: معطوف به « واو » بحذف عاطف و همچنين ساير معطوفات بعدى.
كاف: حرف جرّ و مجرورش « قولك » است كه محذوف مىباشد.
فيك: جارّ و مجرور، متعلّق باستقرّ، خبر مقدّم.
صدق: مبتداء مؤخّر.
واو: عاطفه.
وفا: معطوف به « صدق ».
ترجمه
عطف بطور مطلق با « واو » و « ثمّ » و « فاء » و « حتّى » و « ام » و « او » صورت مىگيرد مانند: فيك صدق و وفاء.
متن: «٥٤٢»
|
و أتبعت لفظا فحسب بل و لا |
لكن كلم يبد امرؤ لكن طلا |
تجزيه و تركيب
واو: عاطفه.