مردار، خون، گوشت خوك، و غيره بدانيم وبگوييم مقصود از«اليوم» روزى است كه تحريم اين نوع از گوشت ها اعلام شده است. ولى قراين قطعى و روايات متواتر گواهى مى دهند كه آيه مربوط به روز تحريم اين نوع گوشت ها نيست و آيه در روز غدير، روز تكميل آيين از طريق تعيين رهبر، نازل شده است و مفسر واقع بين بايد، در مقابل آن قراين قطعى و اين احاديث از سياق آيات صرف نظر كند.

باز در اين مورد نمونه هايى است كه مى تواند گواه بر گفتار ما باشد و ما براى فشرده گويى از بازگويى آنها صرف نظر مى كنيم.

٨. آگاهى از آرا و نظرات

آگاهى از آرا و نظرات مفسران اسلامى كه عمرى روى قرآن كار كرده اند و به حق، استاد فن به شمار مى روند، از پايه هاى تفسير قرآن است.

شكى نيست كه روز نزول قرآن، به خاطر آگاهى مردم از قراين و ظروف حاكم بر آن، مفاهيم بسيارى از آيات روشن بود، و در فهم مقاصد قرآن، نيازى به آگاهى از اين آرا نبود ولى به خاطر فاصله زمانى و از دست رفتن چنين قراين، بايد از اين اقوال و آرا كه مى توانند بيانگر چنين قراين از دست رفته باشند، كمك گرفت و هرگز نبايد به تنهايى به تفسير قرآن پرداخت، زيرا فكر يك جمع، بالاتر از فكر يك فرد است، و احتمال لغزش در فكر فرد بيش از احتمال آن در فكر جمع مى باشد.

البته اين مطلب غير از آن است كه فكر خود را اسير افكار ديگران سازيم، و استقلال فكرى خود را از دست بدهيم، زيرا يك چنين پيروى جز