منشور جاويد - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ١٦٠
چرا «نور» در قرآن به صورت مفرد، و ظلمت به صورت جمع وارد شده است، و علت اين اختلاف در تعبير چيست؟
علت اين اختلاف را بايد در ريشه نور جستجو كرد، ريشه نور در همان منظومه خورشيد است و انرژيهاى مجتمع در درختان و معادن كه در شرايطى، روشنى بخش مى باشند، همگى از خورشيد است، اجسامى مانند نباتات، انرژى ها را به تدريج از خورشيد دريافت كرده و در خود ذخيره مى كنند و در شرايط خاصى آن را آزاد مى سازند، بنابراين، مركز «نور» يك چيز بيش نيست و آن آفتاب جهان تاب است، ولى هر جسمى براى خود سايه اى دارد و هر جسمى در شرايطى ظلمت آفرين مى باشد، از اين جهت «نور» پيوسته مفرد، و «ظلمت» به صورت جمع نيز آمده است.
اين توجيه مربوط به «نور و ظلمت» حسى است ولى درباره نور و ظلمت معنوى مطلب به گونه اى ديگر است، در اينجا نور نشانه حق، و ظلمت رمز باطل است، وحق پيوسته يكى است و اين باطل است كه به صورت هاى گوناگونى، خودنمايى مى كند، نور همان «صراط مستقيم» است كه يكى بيش نيست كه ما را به حق رهنمون مى باشد، در حالى كه ظلمت همان كجى ها و كانال هاى متعدد انحرافى است كه پيمودن آنها نتيجه اى جز سقوط در دره هاى تاريك و هولناك ندارد.
از اين جهت در «نور» معنوى نيز جانب مفرد بر جانب جمع (بر عكس ظلمت) ترجيح داده شده است.
در تفسير همين آيه كه در آغاز سوره «انعام» وارد شده است، روايت بس نغزى از امير مؤمنان عليه السَّلام نقل شده است كه ترجمه آن را در اين جا مى آوريم.
امام صادق عليه السَّلام مى فرمايد: امير مؤمنان مى فرمود اين آيه در پاسخ سه