مى باشد از كف هاى روى آب، گلى رشد نمى كند، و درختى سبز نمى شود، و تشنه اى سيراب نمى گردد، ولى آب، سرچشمه هزاران جلوه حيات و زندگى در جانداران و گياهان مى باشد.

٦. همان طور كه باران از آسمان مى بارد و هر نقطه اى به اندازه لياقت و شايستگى خود از آن بهره مند مى گردد و به اصطلاح «در باغ لاله رويد و در شوره زار خس» علاوه بر اين ظرفيت دره ها و نهرها و مسيل ها يكسان نيست و هر يك به اندازه گنجايش خود آب برمى دارد، همچنين روح و روان افراد بشر از نظر گنجايش يكسان نيستند، هر كدام به اندازه شايستگى خود، از معارف و تعاليم آسمانى بهره مى گيرند، قلوب وارواح از نظر گنجايش با هم اختلاف دارند برخى به اندازه يك سبو، و گاهى به اندازه يك دريا، و هر كدام به نسبت گنجايش خود، از تعاليم آسمانى بهره مند مى گردند.

قرآن براى رسانيدن اين نكته لفظ «بقدرها» را آورده است.

اختلاف در مسئله آفرينش به قدرى مهم است كه قرآن روى آن تكيه كرده و مى فرمايد:

(وَقَدَ خَلَقَكُمْ أَطْواراً) (نوح/١٤).

«شماها را مختلف و جوراجور آفريده است».

پيامبر اكرم صلَّى اللّه عليه و آله و سلَّم استعداد و شايستگى افراد را به معادن زيرزمينى تشبيه كرده كه برخى طلا و برخى نقره است آنجا كه فرموده است:

«الناس معادن كمعادن الذهب والفضّة».[١]

[١] بحار الأنوار:٤/٤٠٥.