زيادى گواهى مى دهند كه خداوند رؤوف، خواهان سعادت انسان و خوشبختى ما مى باشد، بلكه سخن در جاى ديگر است، و آن اين كه خميرمايه اميد، چيست؟ و در چه صورت انسان مى تواند، اميدوار و يا نوميد باشد. اين جا موضع جدايى اميدواران واقعى از مدعيان دروغين اميد و رجا است.

زمينه هاى مساعد رجا و اميد

قرآن به روشنى مى رساند كه كارهاى نيك و تلاش هاى راستين انسان است كه تخم رجا و نور اميد را در دلها مى افشاند و هر نوع رجا و اميد بدون آن، ادعا و پندارى بيش نيست.

اين نه تنها آيات قرآن است كه عمل نيك را زمينه ساز اميد مى داند بلكه زندگى روزانه ما نيز بر اين مطلب گواهى مى دهد.

كشاورزى مى تواند اميدوار باشد كه تخم سالم را در سرزمين شايسته بيفشاند و به موازات آن، در پاك كردن زمين از علف هرزه و آبيارى به موقع، و دادن كود، كوشا باشد. يك چنين كشاورز را مى توان اميدوار به محصول كشت خود دانست، نه آن فردى كه درست نقطه مقابل او قرار گيرد و از كار و كوشش جز پشت هم اندازى، سهمى نداشته باشد.

چه زيبا مى گويد آن شاعر سخن ساز عرب:

ترجوا النجاة ولم تسلك مسالكها *** انّ السفينة لا تجرى على اليبس

«در درياى متلاطم، كه طوفان، كشتى را مانند پر كاه از اين سو به آن سو پرتاب مى كند، اميد به نجات خود دارى؟! در حالى كه راههاى نجات را نپيموده اى آيا كسى شنيده است كه كشتى در خشكى جريان پيدا كند».