اينها اجمالى از موضوعاتى است كه پيرامون آنها كتابهايى نگارش يافته است و انسان غرق در شگفتى مى گردد وقتى آگاه مى شود كه تنها درباره لغات قرآن بيش از صد جلد و درباره ناسخ و منسوخ آن بيش از ٧٥ جلد و درباره محكم و متشابه آن بيش از ٦٠ جلد كتاب نوشته شده است و تاكنون قرآن به هفتاد زبان (غير فارسى) ترجمه شده است كه تعداد ترجمه ها بر دو هزار بالغ مى باشد.

هرگاه بر اين كار، فهرست قرآن هاى خطى و چاپى، فهرست تفسيرهاى فلسفى، ادبى و عرفانى نيز اضافه شوند در اين موقع است كه انسان بى اختيار مى گويد:

(وَانّهُ لَتَنْزِيلُ رَبِّ العالَمينَ * نَزَلَ به الرُّوحُ الأَمينُ * عَلى قَلْبِكَ لِتَكُونَ مِنَ المُنْذِرِينَ * بِلِسان عَربىّ مُبين)(شعراء/١٩٢ـ ١٩٥)

مگر خواننده در اين كتاب چه مى يابد؟ و چه مى شنود؟ يك نگاه اجمالى به اين اقيانوس ناپيدا كرانه هر نوع شك و تزلزل درونى رابه يقين و اطمينان خاطر برمى گرداند.

قرآن در قرآن

تعريف قرآن به صورت منطقى، و به شكل جامع و مانع از توان انسان عادى بيرون است، زيرا قدرت بر چنين معرفى، فرع احاطه بر آن مى باشد و با عظمتى كه قرآن از نظر لفظ و معنى دارد، مرغ انديشه انسان به قله آن نمى رسد