المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٤٦٢ - جواز عطف شبه فعل براسم و عكس آن

باء: حرف جرّ.

لا: نفى جنس.

واسطه: اسم « لاء » و خبرش موجود است كه محذوف است.

هو: مبتداء.

المسمّى: خبر براى « هو » و جمله « هو المسمّى» نيز خبر است براى « التابع ».

بدلا: مفعول دوّم براى « المسمّى » و مفعول اوّلش نائب فاعل بوده و آن ضميرى است مستتر در « مسمّى ».

ترجمه‌

تابعى كه بدون واسطه مقصود بحكم بوده بنام بدل خوانده ميشود.

متن: «٥٦٦»

تجزيه و تركيب‌

مطابقا: مفعول مقدّم براى « يلفى ».

او: حرف عاطف.

بعضا: معطوف به « مطابقا ».

او: حرف عاطف.

ما: موصوله، معطوف به « مطابقا ».

يشتمل: فعل مضارع، مفرد، مذكّر، غائب، صله و عائد براى « ما ».

عليه: جارّ و مجرور، متعلّق به « يشتمل » و ضمير مجرورى به « مبدل‌منه » راجع است كه به قرينه مقام معلوم است.

يلفى: فعل مضارع، مفرد، مذكّر، غائب، مجهول و ضمير مستتر در آن‌كه ببدل راجع است نائب فاعلش مى‌باشد.

او: حرف عاطف.

كاف: حرف جرّ.

معطوف: مجرور به كاف، متعلّق به « يلفى » ، معطوف به « مطابقا ».

باء: حرف جارّ.

بل: مجرور به باء، متعلّق به « معطوف ».