المباحث النحويه شرح سيوطى - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٣٠٤ - مبحث تعجب

تعجّبا: مصدر، حال است از « ما ».

او: عاطفه.

جئ: فعل امر حاضر، معطوف به « انطق ».

بافعل: جارّ و مجرور، متعلّق به « جئ ».

قبل: ظرف، متعلّق به « جئ » مضاف.

مجرور: مضاف اليه.

ببا: جارّ و مجرور، متعلّق به « مجرور ».

ترجمه‌

تكلّم كن به صيغه « افعل » پس از ذكر ماء تعجّبيّه يا بياور صيغه « افعل » را پيش از مجرور به باء.

متن: «٤٧٥»

تجزيه و تركيب‌

واو: عاطفه.

تلو: مفعول است براى « انصب » مقدّر كه فعل مذكور مفسّر آن است؛ مضاف.

افعل: مضاف اليه.

انصبنّه: فعل و فاعل و مفعول.

كاف: حرف جرّ و مجرورش « قولك » است كه محذوف مى‌باشد.

ما: تعجّبيّه.

اوفى: صيغه تعجّب، فعل و فاعل.

خليلينا: مضاف و مضاف اليه، مفعول.

واو: عاطفه.

اصدق بهما: معطوف است به ما اوفى خليلينا.

ترجمه‌

و كلمه بعد از « افعل » را نصب بده مانند: ما اوفى خليلينا و نيز مانند اصدق بهما.