تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٤١
وسيله مؤثرى به درخشندگى آفتاب، و روشنائى روز، به آرامبخشى پردههاى شب، به حركت آفرينى بادها، به عظمت ابرها و به حياتبخشى قطرههاى باران كه در آيات گذشته به آن اشاره رفته بود.
***
و پس از فاصله مختصرى، باز، به استدلال بر عظمت خداوند از طريق بيان نعمتهاى او در نظام آفرينش، مىپردازد، و به تناسب بيان نزول قطرات حياتبخش باران كه در آيات قبل گذشت، اشاره به مخلوط نشدن آبهاى شيرين و شور كرده مىفرمايد: «او كسى است كه دو دريا را در كنار هم قرار داد، يكى گوارا و شيرين و ديگرى شور و تلخ، و در ميان آنها برزخى قرار داد، گوئى هر يك از آنها به ديگرى مىگويد: دور باش! و نزديك شدن تو به من حرام است»! «وَ هُوَ الَّذِي مَرَجَ الْبَحْرَيْنِ هذا عَذْبٌ فُراتٌ وَ هذا مِلْحٌ أُجاجٌ وَ جَعَلَ بَيْنَهُما بَرْزَخاً وَ حِجْراً مَحْجُوراً».
«مرج» از ماده «مرج» (بر وزن فلج) به معنى مخلوط كردن و يا ارسال و رها نمودن است و در اينجا به معنى كنار هم قرار گرفتن آب شيرين و شور است.
«عذب» به معنى گوارا، پاكيزه و خنك، و «فرات» به معنى خوش طعم و خوشگوار است، «ملح» به معنى شور، و «اجاج» به معنى تلخ و گرم است (بنابراين ملح و اجاج نقطه مقابل عذب و فرات است).
«برزخ» به معنى حجاب و حائل ميان دو چيز است.
و جمله «حجرا محجورا» چنان كه سابقاً هم (ذيل آيه ٢٢ همين سوره) اشاره كرديم، جملهاى بوده است كه: در ميان عرب به هنگامى كه با كسى روبرو مىشدند و از او وحشت داشتند براى گرفتن امان، اين جمله را مىگفتند، يعنى:
«ما را معاف و در امان داريد و از ما دور باشيد».