تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٥٩٧
اين آيه گوشهاى از «توحيد ربوبى» را روشن مىسازد و از آنجا كه معبود واقعى، همان ربّ و مدبر عالم هستى است، خط بطلان بر چهره بتها مىكشد و مشركان را به تجديد نظر در عقائد خود وا ميدارد.
توجه به اين نكته نيز لازم است كه: انسان بايد خود را با اين نظام هماهنگ سازد، شب استراحت كند، و روز به تلاش و كوشش بپردازد، تا هميشه سالم و فعال باشد، نه همچون هوسرانانى كه شب بيدار مىمانند و روز تا نزديكى ظهر در خواب فرو مىروند.
جالب اين كه: «مبصر» كه در اصل به معنى «بينا» است، صفت روز قرار داده شده است، در حالى كه وصف انسانها در روز مىباشد، اين يك نوع تأكيد زيبا است همان گونه كه گاه شب را توصيف به خواب رفتن مىكنند و مىگويند: «لَيْلٌ نائِمٌ»!.
اين تفاوت تعبير، كه در بيان فائده شب و روز در آيه مشاهده مىشود كه: در يك جا «لِيَسْكُنُوا فِيْهِ» مىگويد، و در جاى ديگر «مبصراً»، ممكن است اشاره به اين باشد كه: هدف اصلى شب، سكونت و آرامش است، ولى هدف روشنائى روز ديدن نيست، بلكه ديدن، ابزارى است براى رسيدن به مواهب حيات و بهرهگيرى از آن (دقت كنيد).
به هر حال، اين آيه گرچه مستقيماً سخن از توحيد و تدبير عالم هستى مىگويد، ولى مىتواند اشاره لطيفى به مسأله معاد نيز در برداشته باشد؛ چرا كه خواب، همچون مرگ است، و بيدارى همچون زندگى پس از مرگ.
***
آيه بعد، به رستاخيز و مقدمات آن پرداخته، مىگويد: «به خاطر بياوريد روزى كه در صور دميده مىشود و تمام كسانى كه در آسمانها و در زمين هستند