***
آن گاه توصيف عجيبى از اين آتش سوزان كرده، مى‌گويد: «هنگامى كه اين آتش آنها را از راه دور ببيند چنان به هيجان مى‌آيد كه صداى وحشتناك و خشم‌آلود او را كه با نفس زدن شديد همراه است، مى‌شنوند»! «إِذا رَأَتْهُمْ مِنْ مَكانٍ بَعِيدٍ سَمِعُوا لَها تَغَيُّظاً وَ زَفِيراً».
در اين آيه تعبيرات متعدد گويائى است كه، از شدت اين عذاب الهى خبر مى‌دهد:
١- نمى‌گويد: آنها آتش دوزخ را از دور مى‌بينند، بلكه مى‌گويد: آتش آنها را مى‌بيند، گوئى چشم و گوش دارد، چشم به راه دوخته و انتظار اين گنهكاران را مى‌كشد!
٢- نياز به اين ندارد كه آنها نزديك آن شوند، تا به هيجان در آيد، بلكه از فاصله دور- كه طبق بعضى از روايات يك سال راه است- از خشم، فرياد مى‌زند.
٣- از اين آتش سوزان، توصيف به «تغيّظ» شده است، و آن عبارت از حالتى است كه انسان، خشم خود را با نعره و فرياد آشكار مى‌سازد.
٤- براى آتش دوزخ، «زفير» قائل شده، يعنى شبيه آن حالتى كه انسان نَفَس را در سينه فرو مى‌برد، آنچنان كه دنده‌ها به طرف بالا رانده مى‌شوند و اين معمولًا در حالى است كه انسان بسيار خشمگين مى‌گردد.
مجموع اين حالات نشان مى‌دهد: آتش سوزان دوزخ، همچون حيوان درنده گرسنه‌اى كه در انتظار طعمه خويش است، انتظار اين گروه را مى‌كشد (پناه بر خدا).
***