تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٦٩
انسانها است، هدف نور و روشنائى در جانها و كنترل هوسهاى سركش، و بالاخره هدف مبارزه با ظلم و ستم و انحراف است.
***
٢- آغاز دعوت همه تقوا بود
قابل توجه اين كه: قسمت مهمى از همين داستانهاى انبياء در سوره هود و اعراف آمده، اما در آغاز آنها معمولًا دعوت به توحيد و يگانگى خدا است، و با جمله: يا قوم اعبدوا اللَّه ما لكم من اله غيره: «اى قوم من خدا را بپرستيد كه جز او معبودى براى شما نيست» آغاز شده.
ولى در اين سوره (شعراء) همان گونه كه ملاحظه كرديد، نخستين دعوت، تقوا بود (أَ لا تَتَّقُونَ) اما در حقيقت هر دو به يك نتيجه بازمىگرد، زيرا تا حداقل تقوا يعنى: حقطلبى و حقجوئى در انسان نباشد، نه دعوت به توحيد در او مؤثر است، و نه چيز ديگر، لذا در آغاز سوره «بقره» خوانديم: ذلِكَ الْكِتابُ لا رَيْبَ فِيهِ هُدىً لِلْمُتَّقِينَ: «اين كتاب آسمانى شك و ترديدى در آن نيست، و مايه هدايت پرهيزگاران است».
البته تقوا مراتبى دارد، و هر مرتبه، پايهاى است براى مرتبه ديگر.
باز اين تفاوت در ميان سوره مورد بحث (سوره شعراء) و سوره «اعراف» و سوره «هود» ديده مىشود: در آنجا بيشتر روى مسأله مبارزه با بتپرستى تكيه شده بود و مسائل ديگر تحت الشعاع بود، اما در اينجا روى انحرافهاى اخلاقى و اجتماعى مانند تفاخر و برترى جوئى، اسراف و هوسبازى، انحرافات جنسى، استثمار، كمفروشى و تقلب تكيه شده، و اين نشان مىدهد: تكرار اين سرگذشتها در قرآن حساب دقيقى دارد و در هر مورد هدفى را دنبال مىكند.
***