تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٩٧
است؛ زيرا انسان هنگامى كه به سراغ كسى مىرود، بايد آمادگى لقاى او را داشته باشد.
شرط سوم دعا، جلب رضا و خشنودى كسى است كه انسان از او تقاضائى دارد؛ چرا كه بدون آن، احتمال تأثير بسيار ناچيز است.
و بالاخره چهارمين شرط استجابت دعا، آن است كه: انسان تمام قدرت، نيرو و توان خويش را به كار گيرد و حداكثر تلاش و كوشش را انجام دهد، و نسبت به ماوراى آن، دست به دعا بردارد و قلب را متوجه خالق كند.
زيرا در روايات اسلامى صريحاً آمده است: كارى را كه انسان خود مىتواند انجام دهد، اگر كوتاهى كند و به دعا متوسل شود، دعايش مستجاب نيست!.
به اين ترتيب، دعا وسيلهاى است براى شناخت پروردگار، و صفات جمال و جلال او، و هم وسيلهاى است براى توبه از گناه و پاكسازى روح، و هم عاملى است براى انجام نيكىها، و هم سببى است براى جهاد و تلاش و كوشش بيشتر تا آخرين حدّ توان!.
به همين دليل، تعبيرات مهمى درباره دعا ديده مىشود كه، جز با آنچه گفتيم مفهوم نيست، مثلًا:
در روايتى از پيامبر صلى الله عليه و آله مىخوانيم: الدُّعاءُ سِلاحُ الْمُؤْمِنِ، وَ عَمُودُ الدِّينِ، وَ نُورُ السَّمَاوَاتِ وَ الأَرْضِ: «دعا اسلحه مؤمن، و ستون دين و نور آسمانها و زمين است». «١»
در حديث ديگرى از اميرمؤمنان على عليه السلام مىخوانيم: الدُّعاءُ مَفَاتِيحُ النَّجاحِ، وَ مَقالِيدُ الْفَلاحِ، وَ خَيْرُ الدُّعاءِ ما صَدَرَ عَنْ صَدْرٍ نَقِيٍّ وَ قَلْبٍ تَقِيٍّ: «دعا كليد پيروزى، مفتاح رستگارى است و بهترين دعا دعائى است كه از سينه