تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٨٣
جمع باشند.
***
آيه بعد در حقيقت، چگونگى توبه صحيح را تشريح كرده، مىگويد: «كسى كه توبه كند، و عمل صالح انجام دهد، به سوى خدا بازگشت مىكند» (و پاداش خود را از او مىگيرد) «وَ مَنْ تابَ وَ عَمِلَ صالِحاً فَإِنَّهُ يَتُوبُ إِلَى اللَّهِ مَتاباً». «١»
يعنى توبه و ترك گناه، بايد تنها به خاطر زشتى گناه نباشد، بلكه علاوه بر آن انگيزهاش خلوص نيت و بازگشت به سوى پروردگار باشد.
بنابراين، فى المثل ترك شراب، يا دروغ، به خاطر ضررهائى كه دارد هر چند خوب است ولى ارزش اصلى اين كار، در صورتى است كه از انگيزه الهى سرچشمه گيرد.
بعضى از مفسران، تفسير ديگرى براى آيه فوق ذكر كردهاند، و آن اين كه:
اين جمله، پاسخى است براى تعجبى كه احياناً آيه گذشته، در بعضى از اذهان برمىانگيزد و آن اين كه: چگونه ممكن است خداوند سيئات را به حسنات تبديل كند؟
اين آيه پاسخ مىدهد: هنگامى كه انسان به سوى خداوند بزرگ بازگردد اين امر تعجب ندارد.
تفسير سومى براى آيه ذكر شده، و آن اين كه: هر كس از گناه توبه كند به سوى خدا و پاداشهاى بى حساب او باز مىگردد.
گرچه اين تفسيرهاى سهگانه منافاتى با هم ندارد ولى تفسير اول، نزديكتر به نظر مىرسد، به خصوص اين كه: با روايتى كه در تفسير «على ابن ابراهيم»، ذيل آيه مورد بحث نقل شده، هماهنگ است.