فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٢٥٦ - ظرف
در جواز استفاده از ظرف ساخته شده از استخوان حيوانات، تنها پاك بودن حيوان كفايت مىكند و نيازى به تذكيه نيست. بنابر اين، ساختن ظرف از استخوان حيوان نجس، همچون سگ و خوك جايز نيست.[٣٧]
ظروف نفيس و گران بها: استفاده از ظروف نفيس و گران قيمتِ ساخته شده از غير طلا و نقره جايز است؛ خواه منشأ ارزشمندى آنها ساخته شدن از مواد گران بها همچون ياقوت و الماس باشد يا كارهاى هنرىاى كه روى آنها انجام گرفته است.[٣٨]احكام ظرف به لحاظ حالات عارض بر آن: ظروف مباح در برخى موارد به سبب عروض بعضى حالات، حكم ديگرى پيدا مىكنند كه مهمترين آنها عبارتاند از:
ظرف غصبى: استفاده از ظرف غصبى، بلكه هر نوع تصرفى در آن حرام است. بنابر اين، وضو گرفتن يا غسل كردن با آب موجود در ظرف غصبى حرام خواهد بود؛[٣٩] ليكن در صورت اقدام به اين عمل، آيا وضو و غسلش صحيح است يا باطل؟ اختلافى كه در وضو يا غسل با آب موجود در ظرف طلا و نقره گذشت، در اين مسئله نيز جريان دارد.[٤٠] ظرف متنجس: ظرفى كه بر اثر تماس با نجاست، نجس شده است، تطهير آن براى استفاده در چيزهايى كه مشروط به پاك بودن است، مانند خوردنى، نوشيدنى و آب غسل و وضو، واجب است.[٤١]پاك كردن ظرف نجس: در تطهير ظرف متنجس، علاوه بر شرايط عمومى تطهير، از قبيل پاك و مطلق بودن آب و زوال عين نجاست، شرايط خاصى از قبيل تعدد شستن و خاك مال كردن نيز وجود دارد كه به آنها اشاره مىشود.
در غير نجاستهاى خاص.در اينكه در تطهير ظرف نجس در غير نجاسات خاص، تعدد شستن لازم است يا نه، ديدگاهها مختلف است: كفايت يك بار شستن مطلقا؛[٤٢] لزوم سه بار شستن مطلقا؛[٤٣] تفصيل بين تطهير با آب قليل( آب قليل) كه بايد سه بار شسته شود و آب كثير( آب كثير) كه يك بار شستن كفايت مىكند[٤٤] و دو بار شستن در آب قليل.[٤٥]