فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٥١٥ - عَول
زمان عيادت: بهتر است عيادت در صبح يا شام (اول شب) انجام گيرد.[٦]
آداب عيادت: هديه بردن براى بيمار از قبيل ميوه و مانند آن؛ دعا كردن و خواندن سوره حمد براى شفا و بهبود او؛ نشستن نزد بيمار و از احوال او پرسيدن؛ گذاردن يكى از دو دست بر دست ديگر يا بر پيشانى خود؛ نهادن دست بر ذراع بيمار؛ كم نشستن و زود برخاستن از نزد بيمار، مگر آنكه بيمار دوست داشته باشد عيادت كننده بيشتر نزد او بماند؛ نخوردن چيزى كه براى بيمار زيان و او بدان اشتها دارد و التماس دعا از بيمار از آداب عيادت به شمار مىرود.[٧]
( بيمارى)
[١]مفاتيح الشرائع ٢/ ١٦٠
[٢] وسائل الشيعة ٢/ ٤١٤ ـ ٤١٥
[٣] ٤١٧ ـ ٤١٨
[٤] ٤٢١ ؛ العروة الوثقى ١/ ٣٧٣
[٥] وسائل الشيعة ٢/ ٤١٣ ـ ٤١٤ ؛ جواهر الكلام ٤/ ٤
[٦] وسائل الشيعة ٢/ ٤١٨
[٧] ذكرى الشيعة ١/ ٢٨٤ ؛ مفاتيح الشرائع ٢/ ١٦١ ؛ العروة الوثقى ٢/ ١٧ ـ ١٨ .
عيال
عِيال: افراد تحت سرپرستى انسان؛ خانواده.
عيال جمع «عَيِّل» در لغت به معناى نيازمند و فقير آمده است.[١] مقصود از عيال انسان، كسانى اند كه تحت تكفّل و سرپرستى او قرار داشته و نان خور وى به شمار مىروند؛ خواه نفقه و خرجى آنان بر انسان واجب باشد(نفقه)، مانند همسر و فرزندان و يا واجب نباشد.[٢] از عنوان ياد شده در بابهاى صلات، زكات، خمس، حج، جهاد، دين، نكاح و كفّارات سخن گفتهاند.
صلات: مسافرت كردن براى شكار به منظور تأمين آذوقه عيال جايز است و در نتيجه در چنين سفرى نماز چهار ركعتى قصر و روزه افطار مىشود.[٣]
زكات: زكات فطره كسانى كه در غروب آخر ماه رمضان عيال و نان خور انسان به شمار مىروند؛ بالغ باشند يا نابالغ؛ آزاد يا برده؛ مسلمان يا كافر، با فراهم بودن شرايط بر او (معيل) واجب است.[٤]
چنانچه پيش از غروب آفتاب آخر ماه رمضان كسى به عيال انسان افزوده شود، مانند آنكه بچهاى متولد گردد، زكات فطره او واجب است[٥]( زكات فطره).