آيا مال برده آزاد شده از آن مولا است يا در صورت عدم آگاهى مولا از وجود مال براى برده، از آنِ مولا و در صورت آگاهى ـ به شرط عدم استثناى مال ـ از آنِ برده خواهد بود؟ مسئله اختلافى است. قول دوم به اكثر فقها نسبت داده شده است.[٢٥]

( بردگى)

[١]التنقيح الرائع ٣/ ٤٢٩ ؛ تحرير الاحكام ٤/ ١٨٨ ؛ ايضاح الفوائد ٣/ ٤٦١

[٢] الروضة البهية ٦/ ٢٣١ ؛ عيون الحقائق ١/ ١٦٥ ؛ رياض المسائل ١١/ ٣١١

[٣] التنقيح الرائع ٣/ ٤٣٠

[٤] الكافى (كلينى) ٦/ ١٨٠ ؛ عيون الحقائق ١/ ١٦٥ ـ ١٧١ ؛ جواهر الكلام ٣٤/ ٨٧

[٥] وسائل الشيعة ٢٣/ ٩ [٦]كشف اللثام ٨/ ٣٥٧ ـ ٣٥٨ ؛ جواهر الكلام ٣٤/ ٩٥ ـ ٩٧

[٧] جواهرالكلام ٣٤/ ٩٩

[٨] ٩٩ ـ ١٠٠

[٩] كشف اللثام ٨/ ٣٤٨ ؛ جواهر الكلام ٣٤/ ١٠٥

[١٠] كشف اللثام ٨ / ٣٤٨ ؛ كشف الرموز ٢ / ٢٨٦ ـ ٢٨٧

[١١] ارشاد الاذهان ٢/ ٦٧ ؛ جواهر الكلام ٣٤/ ١٠٨ ـ ١١٠

[١٢] كشف الرموز ٢/ ٢٨٧ ـ ٢٨٨ ؛ غاية المراد ٣/ ٣٢٦ ؛ نهاية المرام ٢/ ٢٥٧

[١٣] مسالك الافهام ١٠/ ٢٩٠

[١٤] غاية المراد ٣/ ٣٢٤

[١٥]المهذب البارع ٤/ ٤٦

[١٦] النهاية/ ٥٤٤ ؛ المختصر النافع/ ٢٢٩

[١٧] الروضة البهية ٦/ ٢٦١

[١٨] غاية المراد ٣/ ٣٣١ ؛ جواهر الكلام ٣٤/ ١٢٤

[١٩] مسالك الافهام ١٠/ ٢٧٩ ـ ٢٨٠ ؛ جواهر الكلام ٣٤/ ١٠٢ ـ ١٠٤

[٢٠] مدارك الاحكام ٥/ ٢١٦ ـ ٢١٧ ؛ مستند الشيعة ٩/ ٢٧٧ ـ ٢٧٨

[٢١] جواهر الكلام ٣٣/ ١٧٠ ، ١٧٥ و ١٧٨

[٢٢] تحرير الاحكام ٥/ ٤٢ ـ ٤٣ ؛ جواهر الكلام ٣٩ / ٢٢٣ ـ ٢٣٢

[٢٣] كفاية الاحكام ٢/ ٤٤٨

[٢٤] جواهر الكلام ٣٤/ ١١٦ ـ ١١٩

[٢٥] كفاية الاحكام ٢/ ٤٤٥ ـ ٤٤٦ ؛ جواهر الكلام ٣٤/ ١٣٦ .

عَتَمَه نماز عشاء

عتيره

عَتيره: حيوان قربانى شده براى بت.

عنوان ياد شده كه در برخى روايات[١] و به تبع در كلمات فقها[٢] در باب حج به كار رفته، گوسفندى است كه در دوران جاهلى به پاى بت قربانى و خونش بر سر آن ريخته مى‌شد. اين اقدام در ماه رجب و بر اساس نذر صورت مى‌گرفت. از اين رو، رجبيه نيز ناميده مى‌شد.

به عنوان مثال، كسى نذر مى‌كرد چنانچه گوسفندانش به فلان تعداد برسد و يا حاجتش برآورده شود، در ماه رجب گوسفندى و يا يكى از ده گوسفندش را براى بت قربانى كند.[٣]