فرهنگ نامه علوم قرآن - دفتر تبلیغات اسلامی - الصفحة ٣٠٠٢
سوره عم يتسائلون
سوره نبأ
(سوره عم يتسائلون)
(هفتاد و هشتمين سوره قرآن)
خبر مهم و بزرگ قيامت که مردم درباره آن از هم سؤال مىکنند، در آيات اول اين سوره بيان شده است؛ بهاين سبب، سوره را «نبأ» ناميدهاند. محور اساسى اين سوره ضرورت و حتميت قيامت و استدلال بر آن و وصف آن است. ابتدا از نظام متقن و استوارى که بر اين جهان حکمفرما است خبر مىدهد؛ به طور مثال، برخى از نظامهاى طبيعت درباره شب، روز، کوه، گياه، زمين و… را بيان مىکند، و پس از آن تأکيد ميکند که روز قيامت واقع خواهد شد و وعده گاه انسانها است.
ويژگيهاى سوره نبأ:
١. چهل آيه به عدد بصرى و مکى، ٣٩ آيه به عدد مکتبهاى ديگر، ١٧٣ يا ١٧٤ کلمه و ٧٧٠، ٧٩٧ يا ٨١٦ حرف دارد.
٢. در ترتيب نزول، هشتادمين و در مصحف شريف هفتاد و هشتمين سوره است.
٣. پس از سوره معارج و پيش از سوره نازعات در مکه و پيش از هجرت نازل شد و هيچ آيه مدنى ندارد.
٤. از نظر کمّيّت از سورههاى مفصّل و از نوع طوال آن و شامل بخشى از يک حزب قرآن است.
٥. گفته شده در اين سوره نسخى واقع نشده است.
مهمترين مطالب سوره نبأ:
١. خبر از برپايى قيامت و بيان نشانههاى وقوع آن؛
٢. اشاره به حرکت زمين، مسئله زوجيّت، کرات آسماني، پيدايى شب و روز، نزول باران، زنده شدن زمين و قوانين حاکم بر آنها؛
٣. اشاره به جايگاه ستمگران و پرهيزکاران.
نيز ر.ک: اسامى سوره نبأ.
[١]طباطبايي ، محمد حسين ، ١٢٨١ - ١٣٦٠;الميزان في تفسير القرآن;جلد٢٠;صفحه ١٥٨
[٢]فيروز آبادي ، محمد بن يعقوب ، ٧٢٩ - ٨١٧ق;بصائرذوى التمييزفى لطائف الكتاب العزيز;جلد١;صفحه ٤٩٧
[٣]زركشي ، محمد بن بهادر ، ٧٤٥ - ٧٩٤ق;البرهان فى علوم القرآن(باحاشيه);جلد١;صفحه ١٩٣
[٤]جمعي از محققان;علوم القرآن عندالمفسرين;جلد١;صفحه ٣١٦
[٥]راميار ، محمود ، ١٣٠١ - ١٣٦٣;تاريخ قرآن;صفحه ٥٨٩
[٦]مكارم شيرازي ، ناصر ، ١٣٠٥ -;تفسير نمونه;جلد٢٦;صفحه ٤و١
[٧]هاشم زاده هريسي ، هاشم ، ١٣١٧ -;شناخت سوره هاى قرآن;صفحه ٥٠٣
[٨]سيوطي ، عبد الرحمان بن ابي بكر ، ٨٤٩ - ٩١١ق.;الاتقان فى علوم القرآن;جلد١;صفحه ١٩٦