فرهنگ نامه علوم قرآن - دفتر تبلیغات اسلامی - الصفحة ١٣٣٣
تأويل مذموم
تأويل مذموم
(تأويل غيرمطابق با واقع به انگيزه توجيه عقايد خود)
گمراهان براى ايجاد فتنه و منحرفکردن مردم از راه حق، برخلاف مضامين درست قرآن سراغ تأويل باطل يا مذموم مىروند و آيات قرآن را طبق خواستههاى شيطانى، بر مقاصد گمراهکننده خود حمل مىکنند؛ چنانکه آيه ٧ سوره آلعمران از تأويل اهل ضلالت نکوهش کرده است:((... فَأَمَّا الَّذِينَ فى قُلُوبِهِمْ زَيْغٌ فَيَتَّبِعُونَ مَا تَشَابَهَ مِنْهُ ابْتِغَاء الْفِتْنَةِ وَابْتِغَاء تَأْوِيلِهِ)…) ؛ اما كسانى كه در دلهايشان انحراف است براى فتنهجويى و طلب تاويل آن [به دلخواه خود] از متشابه آن پيروى مىكنند.
عدهاى آيات قرآن را طبق مراد و مذهب خويش تأويل کرده، از معانى اصلى خود مىگردانند؛ چنانکه باطنيان مراد از((اقيموا الصلاة))را اطاعت از امام، يا مراد از «صوم» را نگهدارى اسرار، و بهشت را کنايه از علم و عقل، و جهنم را کنايه از جهل مىگيرند.
[١]عميدزنجاني ، عباسعلي ، ١٣١٦ -١٣٩٠.;مبانى وروشهاى تفسيرقرآن;صفحه (١١٨-١١٩)
[٢]كمالي دزفولي ، علي ، ١٢٩٢ -;شناخت قرآن;صفحه (٢٣٣-٢٣٤)