«انعام» يعنى احشام و چهارپايان. خداوند در بخش‌هايى از آيات ١٣٦تا ١٤٤ عقايد و رسوم و سنت‌هاى جاهلى درباره گاو و گوسفند و شتر و بز و قربانى و گوشت آن را بيان کرده و خواسته است عقايد انحرافى آنان درباره اين حيوانات را اصلاح کند. واژه «انعام» در اين سوره بيش از هر سوره ديگر (شش بار) به کار رفته است. احکام و مسائل مربوط به چهارپايان طى پانزده آيه (١٣٦ - ١٥٠) به طور مشروح بيان شده است. با اين نامگذارى، توجه انسان‌هاى متفکر را به جهان شگفت‌انگيز حيواناتى جلب مي‌کند که منافع و برکات فراوانى براى بشر دارند؛ لذا به سوره انعام نامگذارى شده است.

غرضى كه اين سوره در مقام ايفاى آن است همان توحيد خداى تعالى است، البته توحيد به معناى اعم و اين كه براى انسان پروردگارى است كه همان او پروردگار تمام عالميان است، از او است ابتداى هر چيز، و به سوى او است بازگشت و انتهاى هر چيز، پروردگارى كه به منظور بشارت بندگان و انذار آنان پيامبرانى فرستاد و در نتيجه بندگانش به سوى دين حق او هدايت شدند.

اين است اجمال آن چيزى كه اين سوره در مقام اثبات آن است، زيرا بيش تر آياتش به صورت استدلال برضد مشركان و مخالفان توحيد و نبوت و معاد است.

بدين سان، تلاش هميشگى قرآن براى اصلاح عقيده انسان به‌ويژه درباره الوهيت و عبوديت، در اين سوره متجلي است و دراين راستا به مسائلى از قبيل توحيد، نبوت، معاد، احتجاج با مشرکان و برخى وظايف شرعى و محرمات دينى نيز پرداخته است.

ويژگي‌هاى سوره انعام:

١. اين سوره ١٦٥ آيه به عدد کوفي، ١٦٦ آيه به عدد بصرى و شامى، ١٦٧ آيه به عدد حجازى، ٣٨٥٠ يا ٣٢٥٠ کلمه و ١٢٢٥٤ يا ١٢٢٤٠ حرف دارد.

٢. در ترتيب نزول، پنجاه و پنجمين سوره‌ است که پيش از سوره صافات و پس از سوره حِجر نازل شد و در مصحف شريف، ششمين سوره است.

٣. از سور مکى است؛ به‌جز نُه آيه که در مدينه نازل شد. در برخى روايات آمده است که آيات سوره انعام يکجا و به طور مجموع نازل شد؛ در اين صورت، همه آيات اين سوره مکى است.

٤. بر اساس ترتيب مصحف شريف ششمين سوره است.

٥. از سُوَر جمعى‌النزول، مشيَّعة‌النزول و سبع طوال شمرده مى‌شود.

٦. چهارده آيه ناسخ و منسوخ دارد.

احکام فقهى بيان شده در اين سوره:

١. حرمت گوشت ميته؛

٢. حرمت خوردن خون؛

٣. حرمت گوشت حيوان ذبح شده بدون ذکر نام خدا؛

٤. حکم اضطرار (چيزهايى که مواقع اضطرار، خوردن آن‌ها مباح و حلال مى‌شود) .

محتوا و مباحث مهم سوره انعام:

١. احکام انعام و چهارپايان؛

٢. توحيد و صفات خدا؛

٣. وحى، نبوت و رسالت؛

٤. معاد، حشر و نشر، ثواب و عقاب؛

٥. داستان حضرت ابراهيم (ع) و مناظرات عقلى او با ملحدان؛

٦. توصيه‌هاى عقيدتي، اخلاقي، اجتماعى و….

[١]سخاوي ، علي بن محمد ، ٥٥٨-٦٤٣ق.;جمال القراء و كمال الاقراء;جلد١;صفحه ٤٣٩
[٢]راميار ، محمود ، ١٣٠١ - ١٣٦٣;تاريخ قرآن;صفحه ٥٨٣
[٣]جمعي از محققان;علوم القرآن عندالمفسرين;جلد١;صفحه ٣١٥
[٤]سيوطي ، عبد الرحمان بن ابي بكر ، ٨٤٩ - ٩١١ق.;الاتقان فى علوم القرآن;جلد١;صفحه ٤٣
[٥]زركشي ، محمد بن بهادر ، ٧٤٥ - ٧٩٤ق;البرهان فى علوم القرآن(باحاشيه);جلد١;صفحه ١٩٣
[٦]فيروز آبادي ، محمد بن يعقوب ، ٧٢٩ - ٨١٧ق;بصائرذوى التمييزفى لطائف الكتاب العزيز;جلد١;صفحه ١٨٦
[٧]مكارم شيرازي ، ناصر ، ١٣٠٥ -;تفسير نمونه;جلد٥;صفحه ١٤٣
[٨]طباطبايي ، محمد حسين ، ١٢٨١ - ١٣٦٠;الميزان في تفسير القرآن;جلد٧;صفحه ٥