فرهنگ نامه علوم قرآن - دفتر تبلیغات اسلامی - الصفحة ١٢٥٧
اولين سوره
اولين سوره
(اولين سوره نازل شده بر پيامبر (ص) )
در باره اولين سوره نازل شده، سه ديدگاه وجود دارد:
١. سوره حمد: استدلال اين نظريه اين است که بيترديد حضرت محمد (ص) از اول بعثت نماز مىخواند و امام على (ع) و جعفر و زيد بن حارثه و حضرت خديجه با وى نماز مىگزاردند. از طرف ديگر، نماز بدون سوره حمد معنا ندارد (به دليل حديث: لا صلوة إلّا بفاتحة الکتاب) .
٢. سوره علق: زيرا نبوت حضرت محمد (ص) با نزول سه يا پنج آيه اول اين سوره آغاز شد.
٣. سوره مدّثّر.
البته مىتوان بين اين سه ديدگاه جمع کرد؛ زيرا سه يا پنج آيه اول سوره علق براى آغاز نبوت حضرت محمد (ص) نازل شده است و تمام امت بر اين امر متفقند. از سويى پس از دوره فترت نيز آياتى از سوره مدثر نازل شدهاند؛ اما فاتحة الکتاب، نخستين سورهاى است که به طور کامل نازل شده است.
نيز ر.ک: اولين آيه؛ اولين سوره مکى.
[١]فيروز آبادي ، محمد بن يعقوب ، ٧٢٩ - ٨١٧ق;بصائرذوى التمييزفى لطائف الكتاب العزيز;جلد١;صفحه ٩٨
[٢]سخاوي ، علي بن محمد ، ٥٥٨-٦٤٣ق.;جمال القراء و كمال الاقراء;جلد١;صفحه (١٣١-١٣٤)
[٣]معرفت ، محمد هادي ، ١٣٠٩ -١٣٨٥.;التمهيد فى علوم القرآن;جلد١;صفحه (١٥٧-١٦٠)
[٤]سيوطي ، عبد الرحمان بن ابي بكر ، ٨٤٩ - ٩١١ق.;الاتقان فى علوم القرآن;جلد١;صفحه (٩٦-١٤٨)و٩١
[٥]حجتي ، محمد باقر ، ١٣١١ -;پژوهشى درتاريخ قرآن كريم;صفحه ٥٤
[٦]راميار ، محمود ، ١٣٠١ - ١٣٦٣;تاريخ قرآن;صفحه ٥٩١