فرهنگ نامه علوم قرآن - دفتر تبلیغات اسلامی - الصفحة ٣٧٩٤
قسم به كلام الهي
قسم به قرآن
(قسم به كلام الهي)
(يکى از موارد قسم در قرآن)
فايده سوگند به قرآن، نشان دادن عظمت و بزرگى خداوند و اين کتاب آسمانى و همچنين توجهدادن هرچه بيشتر انسان به آيات درخشان آن و دقت و مطالعه در آن است تا انسان بتواند با شناخت بيشتر از قوانين حياتبخش قرآن، آن را به کار بسته، به سعادت دو جهان برسد.
از قَسَمهاى بااهميت قرآن، سوگند به خود قرآن است. در حدود پنج مورد به قرآن کريم قسم ياد شده است که عبارتند از:
١. (يس(وَالْقُرْآنِ الْحَكِيمِ)إِنَّكَ لَمِنَ الْمُرْسَلِينَ(عَلَى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيمٍ) ؛ )«يس (يا سين)، سوگند به قرآن حکمتآموز، که تو از پيامبرانى، بر راهى راست» (يس// ١ - ٤)؛
٢.((حم)وَالْكِتَابِ الْمُبِينِ) ؛ «حا ميم، سوگند به کتاب روشنگر» (دخان// ١ - ٢)؛
٣.((ق وَالْقُرْآنِ الْمَجِيدِ) ؛ «قاف، سوگند به قرآن با مجد و عظمت» (ق// ١)؛ )
٤.((ص وَالْقُرْآنِ ذِى الذِّكْرِ) ؛ «صاد، قسم به قرآن پندآموز» (ص// ١)؛ )
٥.((حم)وَالْكِتَابِ الْمُبِينِ(إِنَّا جَعَلْنَاهُ قُرْآنًا عَرَبِيًّا لَّعَلَّكُمْ تَعْقِلُونَ) ؛ «حا. ميم، سوگند به کتاب روشنگر، ما آن را به هيئت قرآنى عربى پديد آوردهايم؛ باشد که تعقل کنيد» (زخرف// ١ - ٣). )
همه مفسران معتقدند که در آيات پنجگانه مزبور به قرآن مجيد سوگند ياد شده، و از مؤيدات اين نظر، آمدن اوصافى از قرآن در مُقْسَمٌبه (متعلق قسم) است.
[١]رزاقي ، ابو القاسم;سوگندهاى قرآنى;صفحه (١٠٦-١١٢)
[٢]راغب اصفهاني ، حسين بن محمد ، - ٥٠٢ق;المفردات فى غريب القرآن;صفحه (٤٧٩-٧٩)و١٧٧و١٢٦
[٣]طباطبايي ، محمد حسين ، ١٢٨١ - ١٣٦٠;الميزان في تفسير القرآن;جلد١٨;صفحه ٨٣
[٤]همان;جلد١٧;صفحه ٦٢