فرهنگ نامه علوم قرآن - دفتر تبلیغات اسلامی - الصفحة ٣١٢٦
سوره نود و دوم قرآن
سوره ليل
(سوره نود و دوم قرآن)
(نود و دومين سوره قرآن)
خداوند در آيه اول اين سوره به شب هنگاميکه جهان و انسانها را فرامىگيرد سوگند خورده است؛ به همين جهت، سوره را «ليل» ناميدهاند. واژه «ليل» ٩٢ بار در قرآن آمده است.
غرض اين سوره تهديد و انذار است، و اين هدف را از اين راه دنبال مىكند كه به انسانها بفهماند مساعى و تلاشهاي ايشان يك جور نيست، بعضى از مردمند كه انفاق مىكنند، و از خدا پروا دارند، و وعده حسناى خدا را تصديق مىكنند، و خداى تعالى هم در مقابل، حياتى جاودانه و سراسر سعادت در اختيارشان مىگذارد. و بعضى ديگرند كه بخل مىورزند، و به خيال خود مىخواهند بى نياز شوند، و وعده حسناى خدايى را تكذيب مىكنند، و خداى تعالى هم آنان را به سوى عاقبت شر راه مىبرد، و در اين سوره اهتمام و عنايت خاصى به مساله انفاق مالى شده است، شب و روز، خلقت و تلاش انسانها، انذار و تبشير، قيامت و پاداش و… از مطالب اين سوره است.
ويژگيهاى سوره ليل:
١. داراى ٢١ آيه، ٧١ کلمه و ٣٠٢، ٣١٠ يا ٣١٦ حرف.
٢. در ترتيب نزول، نهمين و در ترتيب مصحف شريف نود و دومين سوره است.
٣. پس از سوره أعلى و پيش از سوره فجر و پيش از هجرت در مکه نازل شد و هيچ آيه مدنى ندارد.
٤. از سورههاى مفصّل و از نوع اوساط آن است.
٥. نوزدهمين سورهاى است که با سوگند آغاز ميشود.
٦. در اين سوره، نسخى رخ نداده است.
[١]طباطبايي ، محمد حسين ، ١٢٨١ - ١٣٦٠;الميزان في تفسير القرآن;جلد٢٠;صفحه ٣٠٢
[٢]فيروز آبادي ، محمد بن يعقوب ، ٧٢٩ - ٨١٧ق;بصائرذوى التمييزفى لطائف الكتاب العزيز;جلد١;صفحه ٥٢٣
[٣]هاشم زاده هريسي ، هاشم ، ١٣١٧ -;شناخت سوره هاى قرآن;صفحه ٥٥١
[٤]مكارم شيرازي ، ناصر ، ١٣٠٥ -;تفسير نمونه;جلد٢٧;صفحه ٦٥
[٥]جمعي از محققان;علوم القرآن عندالمفسرين;جلد١;صفحه ٣١٥
[٦]حجتي ، محمد باقر ، ١٣١١ -;پژوهشى درتاريخ قرآن كريم;صفحه ١٤٩
[٧]راميار ، محمود ، ١٣٠١ - ١٣٦٣;تاريخ قرآن;صفحه ٥٩
[٨]زركشي ، محمد بن بهادر ، ٧٤٥ - ٧٩٤ق;البرهان فى علوم القرآن(باحاشيه);جلد١;صفحه ١٩٣