فرهنگ نامه علوم قرآن - دفتر تبلیغات اسلامی - الصفحة ٣٠٢٤
سوره قدر
سوره قدر
(نود و هفتمين سوره قرآن)
«قدر» به معناى اندازه، سنجش و ارزش است. در اين سوره، از شب ارزشآفرينى، اندازهگيرى و مقدّرات انسان سخن به ميان آمده است؛ شبى که از هزارماه برتر است و در يکى از شبهاى ماه رمضان (١٩، ٢١ يا ٢٣) قرار دارد و قرآن در آن نازل شده است؛ شب اتصال مطلق ميان زمين و ملکوت اعلى و فرودآمدن ملائکه و روح از آسمان و شب سلامت است.
ويژگيهاى سوره قدر:
١. پنج آيه به شمارش بيشتر مکتبهاى تفسيرى از جمله کوفى، شش آيه به عدد شامي، سى کلمه و ١١٢ يا ١١٤ حرف دارد.
٢. در ترتيب نزول، بيست و پنجمين و در قرآن نود و هفتمين سوره است.
٣. پس از سوره عبس و پيش از سوره شمس در مکه پيش از هجرت نازل شده و هيچ آيه مدنى ندارد. تنها برخى اين سوره را مدنى دانستهاند.
٤. از نظر کميت، از سورههاى مفصّل و از نوع اوساط آن قلمداد ميشود.
٥. در اين سوره، نسخى واقع نشده است.
ويژگىهاى محتوايى سوره قدر:
١. درباره شب قدر، مهمترين و مبارکترين شب سال سخن گفته است.
٢. تاريخ نزول قرآن را بيان کرده که در شب قدر بوده است.
٣. مطالب اين سوره به هم پيوسته و از آغاز تا پايان درباره يک موضوع (شب قدر) سخن گفتهاست.
[١]طباطبايي ، محمد حسين ، ١٢٨١ - ١٣٦٠;الميزان في تفسير القرآن;جلد٢٠;صفحه ٣٣٠
[٢]فيروز آبادي ، محمد بن يعقوب ، ٧٢٩ - ٨١٧ق;بصائرذوى التمييزفى لطائف الكتاب العزيز;جلد١;صفحه ٥٣١
[٣]هاشم زاده هريسي ، هاشم ، ١٣١٧ -;شناخت سوره هاى قرآن;صفحه ٥٧٠
[٤]زركشي ، محمد بن بهادر ، ٧٤٥ - ٧٩٤ق;البرهان فى علوم القرآن(باحاشيه);جلد١;صفحه ١٩٣
[٥]جمعي از محققان;علوم القرآن عندالمفسرين;جلد١;صفحه ٣١٥
[٦]راميار ، محمود ، ١٣٠١ - ١٣٦٣;تاريخ قرآن;صفحه ٥٩٠
[٧]مكارم شيرازي ، ناصر ، ١٣٠٥ -;تفسير نمونه;جلد٢٧;صفحه ١٧٧