فرهنگ نامه علوم قرآن - دفتر تبلیغات اسلامی - الصفحة ٢٨٩
آيه ١٤٤ بقره
آيه قبله
(آيه ١٤٤ بقره)
(آيه ١٤٤ بقره، در باره تغيير قبله)
به آيه ١٤٤ سوره بقره آيه قبله يا آيه تحويل قبله يا آيه توجه مىگويند:((قَدْ نَرَى تَقَلُّبَ وَجْهِكَ فِى السَّمَاء فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبْلَةً تَرْضَاهَا فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَحَيْثُ مَا كُنتُمْ فَوَلُّواْ وُجُوِهَكُمْ شَطْرَهُ وَإِنَّ الَّذِينَ أُوْتُواْ الْكِتَابَ لَيَعْلَمُونَ أَنَّهُ الْحَقُّ مِن رَّبِّهِمْ وَمَا اللّهُ بِغَافِلٍ عَمَّا يَعْمَلُونَ) ؛ )ما [به هر سو] گردانيدن رويت در آسمان را نيك مىبينيم پس [باش تا] تو را به قبلهاى كه بدان خشنود شوى برگردانيم پس روى خود را به سوى مسجدالحرام كن و هر جا بوديد روى خود را به سوى آن بگردانيد در حقيقت اهل كتاب نيك مىدانند كه اين [تغيير قبله] از جانب پروردگارشان [بجا و] درست است و خدا از آنچه مىكنند غافل نيست.
ماجراى تغيير قبله، يکى از تحولات مهم تاريخ اسلام است که موجى عظيم در مردم پديد آورد.
پيامبر (ص) سيزده سال در مکه و چند ماه پس از هجرت در مدينه به امر خدا رو به بيتالمقدس نماز مىخواند. در اين مدت به ويژه در زمان پس از هجرت [٧ - ١٧ ماه] پيامبر و مسلمانان به شدت از سوى يهود سرزنش ميشدند که چرا به سوى بيتالمقدس نماز ميخوانند که در اصل، قبله يهود بود، و مىگفتند: مسلمانان استقلالى ندارند و رو به قبله ما نماز مىگزارند، و اين دليل حقانيت ما است.
اين گفتوگو براى پيامبر (ص) و مسلمانان ناگوار بود. تا اين که سرانجام آيه قبله (آيه ١٤٤ سوره بقره) نازل و فرمان تغيير قبله صادر شد.
[١]مكارم شيرازي ، ناصر ، ١٣٠٥ -;تفسير نمونه;جلد١;صفحه ٤٩٠
[٢]جمعي از محققان;مجله رسالة القرآن(فصلنامه);جلد١;صفحه (٣٢٥-٣٣١)
[٣]سيوطي ، عبد الرحمان بن ابي بكر ، ٨٤٩ - ٩١١ق.;الاتقان فى علوم القرآن;جلد١;صفحه ٨١