فرهنگ نامه علوم قرآن - دفتر تبلیغات اسلامی - الصفحة ١٥٩٥
تشبيه حسن
تشبيه حسن
(تشبيهِ داراي توضيح براي مشبّه و نزديک کننده آن به ذهن شنونده)
يکي از انواع بديع، تشبيه حَسَن است. ثعلب در قواعدالشعر خود «التشبيه الجيد» را از فنون شعر برميشمارد و ابن معتز به پيروي از او در البديع «حسن التشبيه» را به عنوان فني از فنون و محاسن کلام معرفي کرده است، و از عيوب تشبيه سخن گفته است
ابن رشيق در کتاب العمدة تشبيه را به دو نوع تشبيه حسن و تشبيه قبيح تقسيم نموده است. از ديدگاه وي تشبيه حسن تشبيهي استکه مشبّه را به ذهنشنونده نزديک ميکند و آن را توضيح ميدهد و تشبيه قبيح برخلاف آن است.
باقلاني، آيات ذيل را به عنوان مصاديق تشبيه حسن ذکر کرده است:
١.((وَلَهُ الْجَوَارِ الْمُنشَآتُ فِي الْبَحْرِ كَالْأَعْلَامِ) ؛ و او راست در دريا سفينههاى بادباندار بلند همچون كوهها (الرحمن//٢٤) . )
٢.((كَأَنَّهُنَّ بَيْضٌ مَّكْنُونٌ) ؛ [از شدت سپيدى] گويى تخم شتر مرغ [زير پر ]ند (الصافات//٤٩) .)
[١]باقلاني ، محمد بن طيب ، ٣٣٨ - ٤٠٣ق.;اعجازالقرآن;صفحه ٧٢