فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٢٥٣ - طَيلَسان
ظروف ساخته شده از طلا و نقره: بدون ترديد، خوردن و آشاميدن از ظروف طلا و نقره حرام است؛[٨] ليكن در اينكه هر نوع استفاده از ظروف، حتى زينت كردن به آن حرام است يا تنها خوردن و آشاميدن، اختلاف مىباشد. مشهور همه انواع استفاده از آن را حرام مىدانند؛ بلكه بر آن ادعاى اجماع شده است.[٩]
آيا صرف نگهدارى ظروف، بدون استفاده از آن نيز حرام است يا نه؟ اختلاف مىباشد. مشهور آن را نيز حرام مىدانند.[١٠]
در اينكه حرمت خوردن و نوشيدن از ظرف طلا و نقره به خوردنى و نوشيدنى موجود در ظرف نيز سرايت مىكند و آن را حرام مىگرداند يا نه، اختلاف مىباشد. قول دوم مشهور است.[١١]
بنابر قول به حرمت مطلق استعمال، در صورت وضو يا غسل با آب موجود در ظرف طلا و نقره، آيا وضو يا غسل صحيح است يا باطل؟ اقوال به شرح زير مختلف است.
بطلان وضو و غسل مطلقا.[١٢] صحت آن دو مطلقا.[١٣] بطلان، در صورتى كه وضو يا غسل، ارتماسى( ارتماسى) باشد و صحّت در صورت ارتماسى نبودن آن دو.[١٤] بطلان مطلقا در فرض انحصار آب به آب موجود در ظرف طلا و نقره و در فرض عدم انحصار، در صورتى كه وضو يا غسل ارتماسى انجام گيرد؛ اما اگر ارتماسى انجام نشود محكوم به صحّت است.[١٥] ديدگاه چهارم به اضافه قول به بطلان وضو يا غسل در صورت ريختن آب از ظرف نيز و قول به صحّت در صورت برداشتن آب از ظرف با دست.[١٦]اگر كسى از روى جهل به موضوع (طلا يا نقره بودن ظرف) از ظرف طلا يا نقره وضو بگيرد يا غسل كند، عملش صحيح است؛ اما اگر اين اقدام از روى جهل به حكم باشد، در صورتى كه در جهل خود معذور نباشد (جاهل مقصر باشد) به اجماع ادعا شده حكم او حكم عامد است و در نتيجه وضو يا غسلش باطل خواهد بود؛ ليكن