ترجمة الحقائق فيض كاشانى - كاشانى، محمد بن شاه مرتضي - الصفحة ٢٥ - فصل علم بر دو قسم است
شدهاند[١] به آن دشمنان خداى از بهجتِ حيات دنيا و نعمتهاى آن، و خواهد بود دنياى دشمنان در نظر ايشان حقيرتر از خاكى كه پاىمال مىكنند، و از معرفت خداى[٢] متنعّم و متلذّذ خواهند شد مانند لذّت كسانى كه هميشه در بَساتين بهشت با اولياء اللَّه به سر مىبرند. به درستى كه معرفت خدا انسى است از هر وحشت و صاحبى است[٣] از هر تنهايى و نورى است از هر تيرگى و قوّتى است از هر ناتوانى و شفايى است[٤] از هر بيمارى.
پس فرمودند: قومى پيش از شما بودند كه دشمنانِ حقّ ايشان را به انواع عذابها از كشتن و سوزانيدن و قطع نمودن از ارّههاى دو سر معذّب مىداشتند و كار بر ايشان در روى زمين با وسعتى كه دارد تنگ شده بود و مَع ذلك از جاده دين مُبين و طريق تحصيل معرفت و يقين منحرف نمىشدند. و اين همه آزار كه به اينها مىرسانيدند[٥] نه[٦] از راه كينهاى بود كه از اين قوم در دل داشته باشند[٧] و[٨] نه از آن جهت بود كه آسيبى از اينان[٩] به ايشان رسيده باشد بلكه از آن راه بود كه اين قوم ايمان به خداى عزّ وجلّ آورده بودند.
پس آن حضرت فرمود كه[١٠]: سؤال كنيد از خدا مرتبههاى عاليه ايشان را، و صبر كنيد بر سختىهاى زمانه تا دريابيد آنچه را ايشان به سعى دريافته بودند[١١].
فصل [علم بر دو قسم است]
بدان كه علم بر دو قسم است: علم دنيا و علم آخرت. علم دنيا آن است كه تعلّق به مصلحتهاى دنيوى داشته باشد مانند علم طبّ و علم[١٢] حساب، و بعضى از اين علم
[١] -s a - اند.
[٢] - خداى/a s خدا.
[٣] - صاحبى است/a مصاحبى است.
[٤] - شفايى است/a شفاهى است[ گونه زبانى].
[٥] - مىرسانيدند/s مىرسانند.
[٦] -s - نه.
[٧] - داشته باشند/a داشتند.
[٨] -a - و.
[٩] - اينان/a ايشان.
[١٠] -a s - كه.
[١١] - الكافي ٨: ٢٤٧ ح ٣٤٧.
[١٢] -a - علم.