ترجمة الحقائق فيض كاشانى - كاشانى، محمد بن شاه مرتضي - الصفحة ٢٥٧ - فصل در سخاوت و بخل
و نيز آن حضرت فرمودند: هر كسى كه خواهش به چيزى داشته باشد پس ردّ خواهش خود نموده[١] ديگرى را ايثار و اختيار بر[٢] خود كند گناهان آن آمرزيده مىشود[٣].
و سزاوار از براى فقير آن[٤] است كه مضايقه نكند در دادن قليلى كه از خرج خودش فاضل باشد از براى آنكه پريشان به اين دسترس مىدارد و ثواب اين بيشتر از مالهاى بسيار است كه با توانگرى داده شود.
حضرت پيغمبر ٦ فرموده[٥]: گاه مىباشد كه يك درهم از صدقه در نزد خداى عزّ وجلّ بهتر از صد هزار درهم مىباشد. پرسيدند: يا رسول اللَّه! اين چون مىشود؟
فرمودند: مردى در ميان مال بسيارى كه دارد صد هزار آن را صدقه مىكند و ديگرى دو درهم دارد و غير آن را مالك نيست پس يك درهم را به رضا و رغبت تصدّق مىكند، و ثواب اين يك درهم بيشتر از آن صد هزار درهم است.
و بدان كه امساك در مقامى كه دادن واجب باشد بخل است و دادن در مقامى كه امساك واجب باشد اسراف است و حدّ وسط از اين دو پسنديده است. و سزاوار آن است كه سخاوت و جود را عبارت از حدّ وسط بدانى از براى آنكه حضرت پيغمبر ٦ مأمور بود به سخاوت و اين سخن به وى گفته شد كه: بخل مدار[٦] و[٧] هرچه دارى مده[٨] چنانچه در آيه شريفه سابقاً مذكور شد.
و نيز در قرآن[٩] وارد شده در مدح مؤمنان: «وَ الَّذِينَ إِذا أَنْفَقُوا لَمْ يُسْرِفُوا]m .a ٠٦[ وَ لَمْ
[١] -a + و.
[٢] -a - بر.
[٣] - مجموعة ورّام ١: ١٧٢. كنز العمّال ١٥: ٧٨٧ ح ٤٣١١٢.
[٤] - آن/s اين.
[٥] - فرموده/a فرمودند.
[٦] - مدار/a ندارد.
[٧] -a - و.
[٨] - مده/a بده!
[٩] -a s + مجيد.