ترجمة الحقائق فيض كاشانى - كاشانى، محمد بن شاه مرتضي - الصفحة ٥٩٨ - فصل فوائد ياد مرگ

و وفا كند به تمامى توبه. و بسيار باشد كه از مرگ كراهت داشته باشد از ترس آنكه مبادا پيش از تمامى توبه و اصلاح زاد آخرت او را بربايد. و اين چنين كسى معذور است در كراهت داشتن و اين داخل در تحت قول حضرت پيغمبر نيست كه فرمودند: هركه كراهت از لقاى خدا دارد خدا كراهت از لقاى وى دارد[١]. از براى آنكه چنين كسى كراهت از موت و لقاى خدا ندارد، بلكه از فوت لقاى خدا مى‌ترسد از راه قصور و تقصير. و اين مانند كسى است كه لقاى محبوب را تأخير نمايد از براى آنكه‌[٢] استعداد ملاقات او را بگيرد[٣] بر وجهى كه‌[٤] پسنديده باشد]m .a ١٤١[ و هم‌چنين كسى را نمى‌گويند كه از ملاقات‌[٥] كراهت دارد. و علامتش اين‌[٦] است كه هميشه استعداد گيرد و شغلى به غير آن نداشته باشد و الّا ملحق خواهد شد به كسى كه حريص در دنيا باشد.

و امّا عارف هميشه در ياد مرگ مى‌باشد از براى آنكه وعده‌گاه لقاى محبوب است.

و محبّ وعده لقاى محبوب را فراموش نمى‌كند، بلكه در غالب اوقات آمدن‌[٧] مرگ را دير مى‌شمارد و خواهش به آمدن آن مى‌دارد تا از دار عاصيان خلاص شود و به جوار ربّ العالمين منتقل شود. و عالى رتبه‌تر از اين دو كسى است كه كار خود را به خدا[٨] واگذارد و از براى خود نه مرگ را طلب كند و نه حيات را، بلكه محبوبترين چيزها در نزد وى آن است كه در نزد صاحبش محبوبتر است. و اين چنين كسى از راه فرط محبّت و اخلاص به مرتبه تسليم و رضا منتهى شده.

فصل [فوائد ياد مرگ‌]

بدان كه مرگ هولناك است و خطر آن عظيم است و غفلت مردم از راه قلّتِ فكر در

[١] - مصباح الشريعة: ١٧١.

[٢] -m - آنكه.

[٣] -a m + و!

[٤] -s - كه.

[٥] -a - او را بگيرد بر ... ملاقات.

[٦] - اين/s a آن.

[٧] -a - آمدن.

[٨] - خدا/s خداى خود.