ترجمة الحقائق فيض كاشانى - كاشانى، محمد بن شاه مرتضي - الصفحة ٥٥٢ - باب اول در توبه است

مقاله ششم در ساير عملهاى صالح است‌

و در اين پنج باب است.

باب اوّل: در توبه است‌

و آن عبارت است از پاك گردانيدن دل از گناه‌[١] و بازگشت نمودن از مرتبه دورى به مرتبه نزديكى. و به عبارتى ديگر عبارت است از ترك نمودن معاصى في الحال و عازم بودن بر[٢] ترك آنها در استقبال و تدارك نمودن آنچه سابقاً كرده از تقصيرات.

وتوبه واجب است در[٣] هر حالى و في الفور واجب است. و شرطش آن است كه از براى خدا باشد نه از براى طمع در مال يا جاه، يا از ترس پادشاه، يا از راه فقدان اسباب.

و شرط ديگر آن است كه پشيمان باشد. و مراد از پشيمانى تألّم‌[٤] قلب است و اندوهگين بودن بر گناه. و روح و حيات توبه و توبه حقيقى اين است و اين مقدور كسى نيست. و آنچه مقدور است تحصيل اسباب پشيمانى است كه آن علم و ايمان است و اين دو را در دل جاى دادن و محقّق گردانيدن.

حضرت پيغمبر ٦ فرمودند: پشيمانى توبه است‌[٥]. زيرا كه خالى نمى‌باشد از

[١] - گناه/a گناهان.

[٢] - بر/a و.

[٣] - در/a از.

[٤] -s - تألّم.

[٥] - كتاب من لا يحضره الفقيه ٤: ٣٨٠ ح ٥٨١١. تحف العقول: ٥٥. عوالي اللئالي ١: ٢٩٢ ح ١٦٨.