ترجمة الحقائق فيض كاشانى - كاشانى، محمد بن شاه مرتضي - الصفحة ١٩٥ - فصل در تكبر

و حضرت صادق ٧ فرمودند: از براى جاهل هفتاد گناه آمرزيده مى‌شود پيش از آنكه از براى عالم يك گناه آمرزيده شود[١].

و بر عابد پرهيزكار لازم است كه بداند كه هر عالمى كه به سبب علم تقدّم بر او دارد[٢] سزاوار نيست كه تكبّر بر آن عالم كند زيرا كه عابد فضيلت علم را دانسته و هم‌چنان كه ممكن است علم بر عالم حجّتى شود و ضرر به وى رساند ممكن است كه وسيله نفع او و كفّاره گناهانش‌[٣] شود، به درستى كه عملهاى نيكو كفّاره گناهان مى‌شود. و هركه عالم نيست حال او بر او پوشيده است و مدار در نجات بر خاتمه است.

و بر عابد واجب است كه اگر كسى را ببيند كه از او بدتر است بگويد: شايد او نجات بيابد[٤] و من هلاك شوم! پس بايد كه‌[٥] آن كس را از خود بدتر نداند و از عاقبت خود ترسان باشد و بگويد: شايد نيكى آن كس پنهان باشد! و اين از براى او بهتر است. و بگويد كه: من نادانم، شايد در او خُلق خوبى باشد در ميانه او و ميان خدا و[٦] خداى عزّ وجلّ رحم به آن و قبول توبه او را بكند و عاقبت حال او را به بهترين عملها ختم كند! و بگويد كه: نيكى من ظاهر است و اين از براى من بدتر است از آن راه كه ايمن نيستم كه طاعتى را كه ظاهر ساخته‌ام آفتها داخلِ آن شده باشد و آنها را باطل كرده باشد!

و مجمل كلام آنكه هركه تجويز كند كه در نزد خدا شقى باشد و تقدير الهى به‌[٧] شقاوت آن سبقت گرفته باشد ديگر گنجايش ندارد كه به هيچ حالى‌[٨] تكبّر كند. بلى،

[١] - تفسير القمي ٢: ١٤٦. الكافي ١: ٤٧ ح ١.

[٢] -a + و.

[٣] - گناهانش/s گناهايش.

[٤] - بيابد/a يابد.

[٥] -a s - كه.

[٦] -a s - خدا و.

[٧] - به/a s بر.

[٨] - حالى/a حالتى.