ترجمة الحقائق فيض كاشانى - كاشانى، محمد بن شاه مرتضي - الصفحة ٥٥٥ - فصل توبه با پشيمانى از گناه

و در اين مقام سه معناست مترتّب بر يكديگر:

يكى: علم به قُبح معصيت. و دوم: پشيمانى بر آن. و سيُم: قصد بر ترك آن في الحال و در زمان استقبال و بر[١] تلافى گذشته‌ها. واسم توبه بر مجموع اين‌[٢] سه اطلاق مى‌شود. و گاه مى‌باشد كه بر پشيمانى تنها اطلاق مى‌كنند[٣] و]m .a ٠٣١[ علم را نازل منزله مقدّمه مى‌گيرند و ترك را جارى مجراى ثمره‌اى كه در آخر به هم رسد مى‌شمرند، چنانچه اشاره به آن شد.

پس هركه اوّلًا به نور بصيرت نظر كند به توبه كه كدام است و نظر كند به واجب بودن كه چه معنا دارد شكّى نمى‌كند در اينكه توبه كردن واجب است. و اين به آن مى‌شود كه بداند كه‌[٤] معناى واجب آن است كه واجب باشد كه برساند آدمى را به سعادت ابدى و نجات دهد از هلاك سرمدى.

و بداند كه در بهشت سعادتى‌[٥] نيست مگر در لقاى خدا. و آنكه هركه از خدا محجوب شود البتّه شقى خواهد بود و ممنوع خواهد شد از[٦] هرچه خواهد و به آتش فراق و آتش جهنّم خواهد سوخت.

و بداند كه‌[٧] هيچ چيز بنده را از ملاقات خدا دور نمى‌گرداند مگر متابعت شهوتها و انس گرفتن به اين عالم فانى و متوجّه شدن به محبّت چيزى كه البتّه از آن مفارقت خواهد نمود.

و بداند كه هيچ چيز بنده را به خدا[٨] نزديك نمى‌گرداند مگر قطع علاقه قلب از زينت اين دنياى فانى و بِالكلّيّة اقبال نمودن بر خدا از براى طلب انس به دوام ذكر آن و طلب محبّت به آن از راه معرفت به جلال و جمال آن به قدر طاقت.

[١] -a s - بر.

[٢] -a - اين.

[٣] - مى‌كنند/s a مى‌كند.

[٤] -a s - كه.

[٥] - سعادتى/a سعادت.

[٦] -a - از.

[٧] -a - كه.

[٨] -a - به خدا.