ترجمة الحقائق فيض كاشانى - كاشانى، محمد بن شاه مرتضي - الصفحة ١٥٢ - باب سيم در غضب و كينه و حسد است

باب سيُم: در غضب و كينه و حسد است‌

بدان كه غضب شعله آتشى است كه افروخته شده است از آتش الهى كه افروخته باشد، ظاهر و غالب نمى‌شود آتش الهى مگر بر دلها. و آن آتش پنهان است در كانون سينه مانند پنهانى اخگر در زير خاكستر. و حميّت و رعايت دين‌[١] آن را[٢] از دلهاى مؤمنين بيرون مى‌آورد، يا حميّت جاهليّت و گمراهى و تكبّرى كه در دل جبّاران و سركشان مدفون است آن چنان حميّتى كه رگ و ريشه به سوى شيطان لعين دوانيده، آن آتش را ظاهر مى‌سازد چنانچه شيطان رجيم در هنگام سجده آدم نكردن گفت:

«خَلَقْتَنِي مِنْ نارٍ وَ خَلَقْتَهُ مِنْ طِينٍ»[٣]* يعنى مرا از آتش آفريده‌اى و آدم را از گِل. و شأن گِل آرميدگى و وقار است و شأن آتش شعله كشيدن و افروخته شدن و حركت كردن و گداختن. و آنچه از غضب به هم مى‌رسد كينه و حسد است و به اين دو هلاك مى‌شود هركه هلاك مى‌شود[٤] و فاسد مى‌شود هركه فاسد مى‌شود.

و منشأ و[٥] محلّ برانگيخته شدنِ‌[٦] اين دو پاره گوشتى است كه عبارت است از دل؛ هرگاه آن پاكيزه و بى‌عيب باشد باقى جسد از براى خوبى آن خوب و پاكيزه خواهد بود.

حضرت پيغمبر ٦ فرمودند: غضب فاسد مى‌سازد ايمان را مانند فاسد ساختن سركه عسل را[٧].

و فرمودند: هركه غضب خود را باز داردْ باز مى‌دارد از وى خداى عزّ وجلّ عذاب خود را[٨].

[١] - دين/s اين.-a .

[٢] - آن را/a اين اثر.

[٣] - اعراف: ١٢. ص: ٧٦.

[٤] -a - هركه هلاك مى‌شود.

[٥] -a - و.

[٦] -a - برانگيخته شدن.

[٧] - الكافي ٢: ٣٠٢ ح ١. منية المريد: ٣٢٠.

[٨] - عيون أخبار الرضا ٧ ٢: ٧٦ ح ٢٣٨. عوالي اللئالي ١: ١٠١ ح ٢٥.