ترجمة الحقائق فيض كاشانى - كاشانى، محمد بن شاه مرتضي - الصفحة ٢٩٨ - فصل در صبر و اقسام آن
مقدار از يقين را كه آسان شود به سبب آن مصيبتهاى دنيا[١].
و نيز فرمودند: هيچ بنده مؤمنى نيست كه مصيبتى به وى برسد و بگويد آنچه را خدا فرموده مگر آنكه خداى عزّ وجلّ مىدهد به او آنچه را طلبيده. و آنچه خدا فرموده اين است: « «إِنَّا لِلَّهِ وَ إِنَّا إِلَيْهِ راجِعُونَ»[٢] اللّهمّ آجِرني في مُصيبتي و أعقبني خيراً منها» يعنى به درستى كه ما از براى خداييم و بازگشت ما به سوى اوست. خداوندا! ثواب بده به من در مصيبت من و عوضى بهتر از آن به من برسان[٣].
و نيز آن حضرت فرمودند كه: خداى عزّ وجلّ[٤] فرموده: هرگاه بندهاى از بندگان خود را مبتلا سازم[٥] به مصيبتى در بدن يا در[٦] مال يا در ولد و بعد از آنْ آن بنده تحمّل آن مصيبت را به صبر خوبى بكند من شرم خواهم داشت[٧] در روز قيامت كه نصب كنم از براى او ترازوى عمل را يا ديوان حساب او را بگشايم[٨].
و نيز فرمودند: صبر سه قسم است: صبر در نزد مصيبت و صبر بر طاعت و صبر از معصيت؛ پس هركه صبر كند بر]m .b ٩٦[ مصيبت تا آنكه آن[٩] را بر خود هموار كند و بىتابى نكند مىنويسد خداى عزّ وجلّ از براى وى[١٠] سيصد درجه، ميان هر درجهاى تا درجه ديگر[١١] مسافت ميان زمين و آسمان باشد. و هركه صبر كند بر طاعت مىنويسد خداى عزّ وجلّ از براى وى ششصد درجه، ميان هر درجهاى تا درجه ديگر مقدار مسافت ميان قعر زمين تا عرش باشد. و هركه صبر كند از معصيت
[١] - تهذيب الأحكام ٣: ٩٢ ضمن ح ٢٤. إقبال الأعمال ١: ٣٣٠. عوالي اللئالي ١: ١٥٩ ح ١٤٤. سنن الترمذي ٥: ١٨٩ ح ٣٥٦٩ با اندكى اختلاف.
[٢] - بقره: ١٥٦.
[٣] - مسكّن الفؤاد: ٥٣- ٥٤. و مانند آن در صحيح مسلم ٣: ٣٧.
[٤] -s - فرمودند ... وجلّ.
[٥] - سازم/a سازيم.
[٦] -a - در.
[٧] -s - بكند من شرم خواهم داشت.
[٨] - مسكّن الفؤاد: ٤٩.
[٩] - آن/s a او.
[١٠] - وى/a او.
[١١] -a s + مقدار.