ترجمة الحقائق فيض كاشانى - كاشانى، محمد بن شاه مرتضي - الصفحة ١٠٧ - فصل در نتايج اطاعت از شهوت و غضب
خيرخواهى برخلافِ واقع نمودن و در لباس نرمى ضرر رسانيدن و كارهاى قبيح كردن و مانند اينها.
و اگر چنانچه اطاعت شهوت و غضب نكند و اينها را در تحت فرمان صفتِ ربّانى درآورد هرآينه قرار خواهد گرفت در دل او داشتن[١] صفتهاى الهى كه علم است و حكمت و يقين و احاطه به همه چيز و شناختن چيزها چنانچه هست و مستولى بر همه[٢] اينها بودن به قوّت علم و بينايى و اهليّت پيشوايى بر مردم داشتن به كمال علم و بزرگى رتبه او. و مستغنى خواهد شد از عبادت شهوت و غضب و[٣] خواهد رسيد به او از محافظت خوك شهوت و برگردانيدن آن به اعتدالْ صفتهاى شريفه مانند پاك دامنى و قناعت و آرميدگى و زهد و خداترسى و پرهيزكارى و شكفتگى و هيئت خوشآينده و حيا و خوش زبانى و مهربانى و مانند اينها.
و حاصل خواهد شد در او از محافظت قوّت غضب و غالب شدن بر آن و برگردانيدن آن به حدّى كه واجب است صفت شجاعت و كرم و سخت گيرى بر بدان و محافظت نفس[٤] و صبر و حلم و[٥] تحمّلِ دشوارى و عفو و ثبات قدم و نجابت و شعور و تمكين و غير اينها.
و دل مانند آيينهاى است كه احاطه نموده باشد به او اين نوع امور كه در او اثر مىكند و اين اثرها پى در پى به او مىرسد؛ امّا[٦] اثرهاى پسنديده كه گفتيم باعث زيادتىِ جلا و روشنى و سفيدى و درخشندگى آيينه دل مىشود تا به حدّى كه حقّ در او در نهايت]m .b ٦٢[ وضوح[٧] جلوهگر مىگردد و حقيقت چيزى كه در دين مطلوب
[١] -s a - داشتن.
[٢] - بر همه/s a همه بر.
[٣] -a - و.
[٤] -a + خود.
[٥] -a s + بر.
[٦] - امّا/a آن.
[٧] -s - وضوح.