مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٧٣ - مقدمه

مقاله نهم در صدور أشیاء از تدبیر اول و معاد به سوی او

فصل اول : در صفت فاعلی مبدأ اوّل

کیفیت صدور اشیاء از واجب الوجود

مقدمه

این بحث از مقاله تاسعه در باره افعال واجبالوجود است و در واقع در باره کیفیت صدور اشیاء از واجبالوجود میباشد. مقاله هشتم در اثبات ذات و صفات بود و مقاله نهم در افعال و صدور اشیاء است.

در این فصل شیخ اول به ذکر مقدمهای میپردازد که تقریباً اشاره به مطالبی است که در گذشته گفته شد. به نظر میرسد که از آن جهت اینها را تکرار میکند که مقدمهای بر بحثهای آینده باشد، و مخصوصاً همه تأکید و تکرار در اول فصل روی مسأله بساطت واجبالوجود یعنی مسأله عدم ترکب میباشد.

بعد از آن وارد مطلبی میشود که هم در «طبیعیات» بدان پرداختهاند وهم در «الهیات» قبلًا به آن اشاره شده است. آنچه در «طبیعیات» گفته شده است همان مسأله اثبات محرک اول است. شاید قبلًا گفته باشیم که ارسطو واجبالوجود را از راه محرک اول اثبات کرده است و در «طبیعیات» هم متعرض این مطلب شده است.

ولی بعدها امثال بوعلی این بحث را در «الهیات» آوردهاند. البته اثبات آن در «طبیعیات» را در جای خود صحیح دانستهاند، ولی در «الهیات» هم بحث اثبات واجب را مستقلًا آوردهاند و از راه وجوب و امکان وارد شدهاند، همان راهی که قبلًا خواندیم.