ترجمة الحقائق فيض كاشانى - كاشانى، محمد بن شاه مرتضي - الصفحة ٢٧٦ - باب پنجم در مذمت غرور

بعد از مرگ. و احمق كسى است كه تابع هَوى‌ شود و امّيدها به خدا داشته باشد[١].

و مثالى از براى غرور به جهت ايضاح ايراد كنيم: بدان كه مثال غرور به حيات دنيا و فريفته آن شدن آن است كه بعضى از كفّار و عاصيان گفته‌اند: نقد بهتر است از نسيه.

و دنيا نقد است و آخرت نسيه است، پس دنيا بهتر است و اختيار آن را بايد نمود!

و نيز گفته‌اند: يقين بهتر است از شكّ. و لذّتهاى دنيا يقين است و لذّتهاى آخرت شكّ است و]m .b ٤٦[ يقين را به شكّ وانمى‌گذاريم!

و اينها قياسى است فاسد، شبيه است به قياس شيطان كه در سجده آدم گفت: من بهترم از آدم؛ من از آتش آفريده شده‌ام و آدم از گِل. و اشاره به اين جماعت شده آنچه در قرآن مجيد است كه: «أُولئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الْحَياةَ الدُّنْيا بِالْآخِرَةِ فَلا يُخَفَّفُ عَنْهُمُ الْعَذابُ وَ لا هُمْ يُنْصَرُونَ»[٢] يعنى آن جماعت كه آخرت را داده و حيات دنيا را خريده‌اند[٣] تخفيف در عذاب از ايشان نخواهد شد و كسى يارى آنها را نخواهد كرد.

و علاج اين‌[٤] غرور آن است كه يا به دل تصديق خدا را بكنند در[٥] آنچه فرموده: «ما عِنْدَكُمْ يَنْفَدُ وَ ما عِنْدَ اللَّهِ باقٍ»[٦] يعنى آنچه با شماست فانى مى‌شود و آنچه در نزد خداست باقى مى‌ماند. و فرموده: «وَ الْآخِرَةُ خَيْرٌ وَ أَبْقى‌»[٧] يعنى آخرت بهتر و پاينده‌تر است. و فرموده: «وَ مَا الْحَياةُ الدُّنْيا إِلَّا مَتاعُ‌[٨] الْغُرُورِ»[٩]* يعنى نيست حيات دنيا مگر متاع غرور و فريب.

و[١٠] يا آنكه به برهانْ فساد اين قياسى‌[١١] را كه شيطان در دل ايشان ترتيب داده بدانند.

[١] - امالى الطوسى: ٥٣١ ضمن سفارش آن حضرت به ابوذر. مكارم الاخلاق: ٤٦٢. عده الداعى ٢٨ سنن الترمذى: ٥٤ ح ٢٥٧٧

[٢] - بقره: ٨٦.

[٣] - خريده‌اند/sa خريده.

[٤] -sa اين.

[٥] درa و..

[٦] - نحل: ٩٦.

[٧] اعلى: ١٧..

[٨]m متاع.

[٩] آل عمران: ١٨٥.

[١٠]a .S و.

[١١] - قياسى/a قياس.