خدمات متقابل اسلام و ایران - مطهری، مرتضی - الصفحة ٥٧٢
کاتبی و خواجه بوده است . در سال ٦٤٨ متولد و در سال ٧١١ درگذشته است .
٢ - کمالالدین میثم بن میثم بحرانی ، معروف به ابن میثم بحرانی .
ادیب و فقیه و فیلسوف بوده است ، فلسفه را نزد خواجه نصیرالدین طوسی
تحصیل کرده است ، بعضی گفتهاند که خواجه نیز متقابلا نزد او فقه خوانده
است [١] ابن میثم نهجالبلاغه را شرح کرده است ، از نظر فلسفی ، شرح او
بهترین شروح نهجالبلاغه شمرده شده و اخیرا در پنج جلد چاپ شده است . ابن
میثم در سال ٦٧٨ یا ٦٧٩ و یا بنابر تحقیق صاحب الذریعه در سال ٦٩٩
درگذشته است [٢]
٣ - قطبالدین محمود بن مسعود بن مصلح شیرازی ، معروف به قطب الدین
شیرازی . در منطق شاگرد کاتبی قزوینی ، و در حکمت و طب ( کلیات قانون
) شاگرد خواجه نصیرالدین طوسی بوده است قانون بوعلی و حکمةالاشراق
سهروردی را شرح کرده است و خود کتابی به فارسی در اقسام حکمت نوشته که
بنام دره التاج معروف است و اخیرا چاپ شده است . هر سه کتاب نامبرده
با ارزش است . شهرت بیشتر او در جو فلسفی به واسطه شرح حکمةالاشراق
است . با خواجه نصیرالدین طوسی در کار صد مراغه همکاری داشته است در
سال ٧١٠ یا ٧١٦ درگذشته است [٣] .
٤ - حسن بن محمد بن شرفشاه علوی حسینی استرآبادی معروف به این شرفشاه
. در مراغه محضر خواجه را درک کرده و نزد او تحصیل کرده و ملازم او
میبوده است . بعد از وفات خواجه به موصل رفته و در مدرسه نوریه بتدریس
حکمت پرداخته است . تجرید خواجه را حاشیه و قواعد العقائد او را شرح
کرده است و در سال ٧١٥ یا ٧١٧ یا ٧١٨ درگذشته است [٤] .
[١] روضات الجنات صفحه . ٥٨٢ [٢] ریحانة الادبج ٨ صفحه . ٢٤٣ [٣] ریحانةالادبج ٤ ص . ٤٧١ [٤] ریحانةالادبج ٨ ص ٥٣ - . ٥٤