خدمات متقابل اسلام و ایران - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٧٠
و ابوسعید خدری و جمعی دیگر مکروه میشمردند ، اما علی بن ابی طالب
علیهالسلام و انس بن مالک و برخی دیگر برخلاف نظر میدادند ، لهذا پیروان
علی از صدر اسلام به نوشتن احادیث پرداختند برخلاف پیروان عمر . تا آنکه
در قرن دوم اجتماع شد بر ضد نظر عمر [١] .
اولین و دومین کتاب حدیثی شیعه یکی کتابی است به خط علی علیهالسلام که
در نزد ائمه اطهار علیهالسلام بوده و ائمه گاهی آنرا به دیگران ارائه
میدادهاند و یا از آن نقل میکردهاند که در کتاب علی چنین آمده است ،
دیگر کتابی است به نام مصحف فاطمه علیهاالسلام .
از این دو کتاب که بگذریم ، اولین کتاب حدیثی ، کتاب ابو رافع غلام
آزاد شده رسول خدا است که در سنن و احکام و قضایا نوشته است . ابورافع
یک غلام قبطی است که رسول خدا او را آزاد کرد . او و دو فرزندش
عبیدالله وعلی از شیعیان امیرالمؤمنین علی علیهالسلام به شمار میروند .
نام عبیدالله بن ابی رافع به عنوان کاتب یا خزانهدار امیرالمؤمنین در
زمان خلافت آن حضرت زیاد در کتب یاد میشود . علمای شیعه مانند نجاشی
درالفهرست او را اول مصنف شیعه دانستهاند [٢] .
بعد از ابورافع ، سلمان فارسی کتاب حدیث کرده است . اثر سلمان فارسی
درباره شرح و توضیح حدیث جاثلیق رومی بوده است که بعد از وفات رسول
اکرم به مدینه برای تحقیق آمد [٤] .
پس از سلمان نام عده دیگر از قبیل ابوذر غفاری و اصبغ بن نباته و
دیگران برده میشود . سلیم بن قیس از صحابه امیرالمؤمنین تالیفی دارد که
اخیرا به طبع رسیده است [٣] .
[١] تأسیس الشیعة ، صفحه . ٢٨٤ ([٢] ٣ ) تأسیس الشیعه ، صفحه . ٢٨٠ [٤] قسمتهائی از این حدیث در کتاب توحید صدوق به طور متفرق ذکر شده . رجوع شود به آن کتاب ، چاپ مکتبةالصدوق در سال ١٣٨٧ صفحات ٢٨٢ و ٢٨٦ و . ٣١٦