خدمات متقابل اسلام و ایران - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٥٢

حمزه‌بن حبیب که شیعه و از قراء سبعه است و در حدود یک قرن قبل از قاسم‌ بن سلام می‌زیسته است ، پیش از او به تالیف کتاب در فن قرائت پرداخت‌ .
همچنانکه علامه بزرگوار آیةالله مرحوم سید حسن صدر تحقیق کرده‌اند و از کلام ابن‌الندیم در الفهرست و کلام نجاشی در فهرست او شاهد آورده‌اند .
ابان بن تغلب که از اصحاب و شیعیان امام علی بن الحسین زین‌العابدین‌ علیه‌السلام است پیش از همه اینان به تدوین علم قرائت پرداخت .
مرحوم صدر اثبات می‌کنند که اول کسی که قرآن را جمع‌آوری کرد و نوشت‌ امیرالمؤمنین علی علیه‌السلام بود . اول کسی که قرآن را نقطه‌گذاری کرد ( تا آنوقت نقطه گذاری در خط معمول نبود ) ابوالاسود دئلی از اصحاب امیرالمؤمنین بود .
اول کسی که در علم قرائت کتاب تصنیف کرد ابان بن تغلب بود و هم او اول کسی است که در معانی قرآن و توضیح لغات مشکله قرآن کتاب نوشت .
اولین کسی که در فضائل قرآن کتاب نوشت ، ابی بن کعب صحابی معروف است‌ که شیعی است . اول کسی که در مجازات قرآن تالیف کرد ، فراء نحوی‌ معروف است که شیعی و ایرانی است . اول کسی که در احکام قرآن کتاب‌ نوشت محمدبن سائب کلبی است . اول کسی که در تفسیر تصنیف کرد سعیدبن‌ جبیر بود " [١] ، به هر حال در میان تابعین و شاگردان تابعین که در قرن اول و دوم‌ می‌زیسته‌اند ده نفرند که به عنوان متخصص فن قرائت شناخته شده‌اند . هفت‌ نفر از آن ده نفر معروفتر و مشهورتر و معتبرترند و به " قراء سبعه " معروفند . آنان عبارتند از : نافع‌بن عبدالرحمن ، عبدالله بن کثیر ، ابوعمرو بن العلاء ، عبدالله بن عامر ، عاصم بن ابی النجود ، حمزه بن‌ حیبب ، علی کسائی .
چهار نفر از این هفت نفر ایرانیند و سه نفر غیر ایرانی . از چهار نفر ایرانی