خدمات متقابل اسلام و ایران - مطهری، مرتضی - الصفحة ٣٣٤
این ترقی موقتی بوده است ، زیرا در اهالی جنون مناقشات مذهبی پیدا شده
و با وجود جلوگیریهای سفاکانه امپراطوران روم ، روزانه بر شدت آن
میافزود ، تا زمانی که دیانت مسیح ، مذهب رسمی مملکت قرار گرفت ،
آنوقت تئودور حکم کرد تمام معابد و مجسمههای خدایان و کتابخانههای بت
پرستان [١] را با خاک یکسان نمودند " [٢] .
شهر اسکندریه که هم اکنون از شهرهای معتبر مصر است به وسیله اسکندر
رومی در چهار قرن قبل از میلاد مسیح ساخته و یا طرح ریزی شد و به همین
جهت نام اسکندریه یافت .
خلفای اسکندر در مصر که آنها را " بطالسه " میخوانند در آن شهر موزه
و کتابخانه و در حقیقت " آکادمی " تاسیس کردند که بصورت یک حوزه
علمی عظیم در آمد . بسیاری از دانشمندان اسکندریه با اکابر یونان برابری
میکنند و از مشاهیر علمی جهانند .
حوزه اسکندریه از قرن سوم و دوم قبل از میلاد آغاز شده و تا قرن چهارم
بعد از میلاد ادامه یافت . مصر بطور کلی ، در دوره اسکندر و خلفایش زیر
نفوذ سیاسی یونان بود ، بعد که تمدن یونانی به افول گرایید و میان روم که
مرکزش رم فعلی در ایطالیا بود با یونان جنگ در گرفت و روم بر یونان
غلبه کرد و مصر و اسکندریه نیز تحت نفوذ سیاسی روم واقع شد ، دولت روم
در حدود چهار قرن بعد از میلاد منقسم شد به روم شرقی که مرکزش قسطنطنیه (
استانبول فعلی ) بوده و روم غربی که مرکزش رم در ایطالیا بوده است .
روم شرقی به مسیحیت گرایید و مسیحیت هم روی تمدن یونان و هم روی تمدن
روم اثر منفی گذاشت ، و قرون
[١] کتابخانه معروف اسکندریه ، وسیله مردمی که آنها را مشرک و بت پرست می دانند تاسیس شد . [٢] تاریخ تمدن اسلام و عرب ، چاپ چهارم ، صفحات ٢٦٣ - ٢٦٥ ( خلاصه ) .