خدمات متقابل اسلام و ایران - مطهری، مرتضی - الصفحة ٦٦٢
محققین بعد از وی است . ج - محمدبن حمزه فناری رومی ، از علمای کشور عثمانی است ، مردی جامع بوده است و کتب زیاد تألیف کرده است . شهرت او به عرفان به واسطه کتاب ( مصباح الانس ) وی است که شرح کتاب ( مفتاح الغیب ) صدرالدین قونوی است . شرح کردن کتب محییالدین عربی و یا صدرالدین قونوی کار هر کسی نیست ، فناری این کار را کرده است و محققین عرفان که پس از وی آمدهاند ارزش این شرح را تأیید کردهاند . این کتاب در تهران با چاپ سنگی با حواشی مرحوم آقا میرزا هاشم رشتی از عرفای محقق صد ساله اخیر چاپ شده است ، متأسفانه به علت بدی چاپ مقداری از حواشی مرحوم آقا میرزا هاشم غیر مقرو است . د - شمسالدین محمد لاهیجی نوربخشی ، شارح گلشن راز محمود شبستری معاصر میر صدرالدین دشتکی و علامه دوانی بوده و در شیراز میزیسته و مطابق آنچه قاضی نورالله در مجالس المؤمنین نوشته است صدرالدین دشتکی و علامه دوانی که هر دو از حکماء برجسته عصر خود بودند نهایت احترام و تجلیل از وی میکردهاند ، وی مرید سید محمد نوربخش بوده و سید محمد نوربخش شاگرد ابن فهد حلی بوده که ذکرش در تاریخچه فقها گذشت . لاهیجی در شرح گلشن راز صفحه ٦٩٨ سلسله فقر خود را که از سید محمد نوربخش شروع و به معروف کرخی میرسد و سپس به حضرت امام رضا علیهالسلا م و ائمه پیشین تا حضرت رسول صلی الله علیه وآله وسلم منتهی میشود ذکر میکند و نام این سلسله را ( سلسلةالذهب ) مینهد . شهرت بیشتر لاهیجی به واسطه همان شرح گلشن راز است که از متون عالی عرفان بشمار میرود . لاهیجی بطوری که در مقدمه کتابش مینویسد در سال ٨٧٧ آغاز به تألیف کرده است ، تاریخ دقیق وفاتش معلوم نیست ، ظاهرا قبل از سال ٩٠٠ بوده است . ه - نورالدین عبدالرحمن جامی ، عرب نژاد است و نسب به حسن شیبانی فقیه