خدمات متقابل اسلام و ایران - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٤٦

آنها حکمفرما بوده است .
چنانکه می‌دانیم در احادیث نبوی به این نکته توجه داده شده است که علم‌ و حکمت را هر کجا و در دست هر کس پیدا کردید آن را فرا گیرید . رسول‌ اکرم فرمود : " « کلمة الحکمة ضالة المؤمن فحیث وجدها فهو احق بها » " [١] . همانا دانش راستین گمشده مؤمن است هر جا آن را بیابد خودش به‌ آن سزاوارتر است .
در نهج‌البلاغه است : " « الحکمة ضالة المؤمن ، فخذ الحکمة و لو من اهل النفاق » " [٢] .
دانش راستین گمشده مؤمن است پس آنرا فراگیر و بیاموز ولو از مردم‌ منافق . و هم از کلمات آن حضرت است : " « خذوا الحکمة و لو من‌ المشرکین » " [٣] حکمت را بیاموزید ولو از مشرکان . در روایات اسلامی‌ ، ائمه اطهار از حضرت مسیح نقل کرده‌اند که : " « خذوا الحق من اهل الباطل و لا تأخذوا الباطل من اهل الحق و کونوا نقاد الکلام » " [٤] .
یعنی حق را ( هر چند ) از اهل باطل فرا گیرید و اما باطل را ( هرچند ) از اهل حق فرا نگیرید ، سخن سنج و حقیقت شناس باشید .
این روایتها زمینه وسعت دید و بلند نظری و تعصب نداشتن مسلمین را در فرا گرفتن علوم و معارف از غیر مسلمانان فراهم کرد و به اصطلاح در مسلمین‌ " روح تساهل " و " تسامح " و عدم تعصب در مقام فراگیری و علم آموزی‌ به وجود آورد .