یافتن به زن مخصوصی که مورد علاقه است رهایی یابند ، مگر اینکه بتوانند این امیال خود را به آزادی و بلامانع اقناع کنند . پس این قبیل افکار را مبنای عقائد و نظریات خود قرار دادند و گفتند خداوند کلیه وسائل معیشت‌ را در روی زمین در دسترس مردمان قرار داده است تا افراد بشر آن را به‌ تساوی بین خود قسمت کنند ، به قسمتی که کسی بیش از دیگر همنوعان خود چیزی نداشته باشد . نابرابری و عدم مساوات در دنیا به جبر و قهر از آن‌ به وجود آمده است که هر کس می‌خواسته تمایلات و رغبتهای خود را از کیسه‌ برادر خود اقناع کند ، اما در حقیقت هیچکس حق داشتن خواسته و مال و زن‌ بیش از سایر همنوعان خود ندارد ، پس باید از توانگران گرفت و به‌ تهیدستان داد تا بدین وسیله مساوات دوباره در این جهان برقرار شود [١] .
درباره شخصیت مزدک و داعیه او اطلاعات درست و قابل قبولی در دست‌ نیست ، شهرت بیشتر مزدک به افکار اشتراکی و کمونیستی او است . کریستن‌ سن ریشه اینگونه افکار مزدک را اندیشه‌های اخلاقی و نوعدوستی می‌داند .
محرک مزدک هر چه باشد و او هر هدفی از پیشنهادهای اشتراکی خود داشته‌ باشد ، آنچه از ناحیه تاریخی قابل بررسی است زمینه مناسب پذیرش اندیشه‌ اشتراکی در جامعه آنروز ایرانی است . کریستن سن در فصل " نهضت مزدکیه‌ " در کتاب خود به شرح عجیب نظام طبقاتی آنروز ایران که زمینه رواج و توسعه دعوت مزدکی را فراهم کرد پرداخته است ، ما در بحث از نظامات‌ اجتماعی آنروز ایران بدان اشاره خواهیم کرد . نظامات اجتماعی آنروز زمینه بسیار مناسبی برای رشد آنگونه اندیشه‌ها بوده است .
آقای سعید نفیسی در تاریخ اجتماعی ایران پس از بیانی مشروح درباره‌ نظام ارث

[١] همان مدرک .