قامــوس المعـــارف
 
٠ ص
١ ص
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص
٣٢٩ ص
٣٣٠ ص
٣٣١ ص
٣٣٢ ص
٣٣٣ ص
٣٣٤ ص
٣٣٥ ص
٣٣٦ ص
٣٣٧ ص
٣٣٨ ص
٣٣٩ ص
٣٤٠ ص
٣٤١ ص
٣٤٢ ص
٣٤٣ ص
٣٤٤ ص
٣٤٥ ص
٣٤٦ ص
٣٤٧ ص
٣٤٨ ص
٣٤٩ ص
٣٥٠ ص
٣٥١ ص
٣٥٢ ص
٣٥٣ ص
٣٥٤ ص
٣٥٥ ص
٣٥٦ ص
٣٥٧ ص
٣٥٨ ص
٣٥٩ ص
٣٦٠ ص
٣٦١ ص
٣٦٢ ص
٣٦٣ ص
٣٦٤ ص
٣٦٥ ص
٣٦٦ ص
٣٦٧ ص
٣٦٨ ص
٣٦٩ ص
٣٧٠ ص
٣٧١ ص
٣٧٢ ص
٣٧٣ ص
٣٧٤ ص
٣٧٥ ص
٣٧٦ ص
٣٧٧ ص
٣٧٨ ص
٣٧٩ ص
٣٨٠ ص
٣٨١ ص
٣٨٢ ص
٣٨٣ ص
٣٨٤ ص
٣٨٥ ص
٣٨٦ ص
٣٨٧ ص
٣٨٨ ص
٣٨٩ ص
٣٩٠ ص
٣٩١ ص
٣٩٢ ص
٣٩٣ ص
٣٩٤ ص
٣٩٥ ص
٣٩٦ ص
٣٩٧ ص
٣٩٨ ص
٣٩٩ ص
٤٠٠ ص
٤٠١ ص
٤٠٢ ص
٤٠٣ ص
٤٠٤ ص
٤٠٥ ص
٤٠٦ ص
٤٠٧ ص
٤٠٨ ص
٤٠٩ ص
٤١٠ ص
٤١١ ص
٤١٢ ص
٤١٣ ص
٤١٤ ص
٤١٥ ص
٤١٦ ص
٤١٧ ص
٤١٨ ص
٤١٩ ص
٤٢٠ ص
٤٢١ ص
٤٢٢ ص
٤٢٣ ص
٤٢٤ ص
٤٢٥ ص
٤٢٦ ص
٤٢٧ ص
٤٢٨ ص
٤٢٩ ص
٤٣٠ ص
٤٣١ ص
٤٣٢ ص
٤٣٣ ص
٤٣٤ ص
٤٣٥ ص
٤٣٦ ص
٤٣٧ ص
٤٣٨ ص
٤٣٩ ص
٤٤٠ ص
٤٤١ ص
٤٤٢ ص
٤٤٣ ص
٤٤٤ ص
٤٤٥ ص
٤٤٦ ص
٤٤٧ ص
٤٤٨ ص
٤٤٩ ص
٤٥٠ ص
٤٥١ ص
٤٥٢ ص
٤٥٣ ص
٤٥٤ ص
٤٥٥ ص
٤٥٦ ص
٤٥٧ ص
٤٥٨ ص
٤٥٩ ص
٤٦٠ ص
٤٦١ ص
٤٦٢ ص
٤٦٣ ص
٤٦٤ ص
٤٦٥ ص
٤٦٦ ص
٤٦٧ ص
٤٦٨ ص
٤٦٩ ص
٤٧٠ ص
٤٧١ ص
٤٧٢ ص
٤٧٣ ص
٤٧٤ ص
٤٧٥ ص
٤٧٦ ص
٤٧٧ ص
٤٧٨ ص
٤٧٩ ص
٤٨٠ ص
٤٨١ ص
٤٨٢ ص
٤٨٣ ص
٤٨٤ ص
٤٨٥ ص
٤٨٦ ص
٤٨٧ ص
٤٨٨ ص
٤٨٩ ص
٤٩٠ ص
٤٩١ ص
٤٩٢ ص
٤٩٣ ص
٤٩٤ ص
٤٩٥ ص

قامــوس المعـــارف - مدرس تبريزى، محمدعلى - الصفحة ٩٣

مانند اينها شكنجه داده و در مرتبه چهارم عازم دارالبقا گرديده و كسانى را هم كه دعوت اورا قبول و به نوشته بعضى مورّخين عثمانى، ٣٤ هزار بودند، با مكر و حيله به قتل آورد.

جرخان ـ (چو گلدان) بلدى است در قُربِ سوس[شوش ] از خوزستان.

جُرخِشت; جُرخشته ـ منگنه روغن كشى و شيره كشى كه بدان شيره و روغن و غيره مى كشند.

جرد ـ(چو نمد) زخم دار و (چو فرد) خرچال[ر.م] و چراسك[ر.م] و تخت پادشاهان و شهرى است از نواحى بيهقناحيه اى در خراسان و به عربى، پوست كندن و جراحت نمودن و برگ از درخت باز كردن.

جردوس ـ (چو دلْ خون) ولايتى است از اعمال كرمان.

جرده ـ (چو هرزه) اسب زردرنگ و يكى از نواحى يمامهدر شبه جزيره عربستان و (چو پُسته) اسب اخته و اسبى كه پدرش عربى ومادرش غيرعربى باشد.

جررا ـ (چو ترسا) سنگ و نُسك[ر.م].

جرز ـ بر وزن و معنى گرز و (چو لرز) تودره[ر.م].

جرزان ـ (چو گلدان) ناحيه اى است از ارمنيّه كه مقر حكومتش تفليس است.

جرس ـ (چو درس) صدايى كه از برهم خوردن دو چيز حاصل شود و (چو قفس) زندان و قفس و مطلق زنگ، خصوصاً قسم بزرگ آن.

جرس در گلو بستن ـ دعا كردن به آواز خوش.

جرس هاى زر; جرس هاى زرّين ـ ستارگان.

جَرَّست ـ آواز بريدنِ كرباس و بر هم ماليدن دندان و مانند آنها.

جرش ـ (چو سخن) يكى از توابع يمن.

جرشفت ـ (چو بدمست) هجو و بدگويى.

جرعه ـ(چو هرزه و عمله) توده ريگى كه نروياند و يا زمين درشتى كه مانند ريگ باشد و يا ريگزارى كه دشوارى در آن نباشد و يا پشته اى است كه يك سوى آن ريگ و سوى ديگرش سنگ باشد و نام موضعى هم هست در قُرب كوفه و (چو سركه و پُسته و هرزه) فروخوردن آب و آنچه يك دفعه از آن مى آشامند كه به پارسى «هفت»[ر.م] گويند.

جرعه دان ـ ظرفى كه جرعه شراب در آن ريزند.

جرعه ريز ـ ظرفى است ناوچه دار كه با دو قسم مى باشد: يكى كوچك كه با آن دوا در گلوى اطفال ريزند و ديگرى بزرگ كه با آن زنان آب بر سر ريزند.

جرعاتو; جرعتو ـ (چو تنباكو ولَبلَبو) جرعه ريز[ر.م].

جرغا ـ (چو خرما) طاس و پنگان[ر.م].

جرغاتو; جرغتو ـ (چو تنباكو و لَبلَبو) جرعه ريز]ر.م [است.

جرغول; جرغون ـ يا زبان بر; دارويى است معروف كه به عربى «لسان الحمل» گويند.

جِرفادقان ـ معرّب گلپايگان است.

جِرقويه ـ (ل) ناحيه اى است در سمت شرقى اصفهان كه به نام عليا و سفلى به دو قسم، مقسوم است.

جرك ـ (چو تند و شتر) دشت و بيابان.

جرگه ـ(چو هرزه) شكار و حلقه زدن و صف كشيدن انسان و حيوان و چتر معروف و خيمه و چادر كوچك.

جرم ـ (چو تند) گناه و كفران نعمت و (چو صبر) گرم و زمين بسيار گرم و زورق و قبيله اى است در عرب و (چو عرب) چاره و علاج و (چو هند) رنگ و تن و جسد و جسم و شهرى است در بدخشان در افغانستان.

جرمان ـ (چو كرمان) آلمان و نام جديد عمومى قبيله اى است از طايفه غوت كه ساكن سمت شرقى چين بوده و گاهى صاحب حكومت مستقلّه بوده و گاهى در تحت حمايت سايرين بوده اند.

جرمانيا ـ چنانچه در محلّ خود مذكور افتاد، نام ديگر آلمان است، چنانچه بعضى جغرافيين هم تصريح نموده اند و به نوشته بعضى ادباى عثمانى، نام يكى از اقسام قديمه اوروپا است كه مساحت آن معادل قطعه آلمان و از تشكيل دولت اوستريا اتريش اين عنوان و سلطنت در قرن ١٣ميلادى الغا گرديد.

جرمزه ـ (چو خربزه) سفر و مسافرت.

جرمك ـ (چو اندك) بادريسه[ر.م].

جرمن ـ مملكت نمسه[ر.م] يا آلمان.