قامــوس المعـــارف
 
٠ ص
١ ص
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص
٣٢٩ ص
٣٣٠ ص
٣٣١ ص
٣٣٢ ص
٣٣٣ ص
٣٣٤ ص
٣٣٥ ص
٣٣٦ ص
٣٣٧ ص
٣٣٨ ص
٣٣٩ ص
٣٤٠ ص
٣٤١ ص
٣٤٢ ص
٣٤٣ ص
٣٤٤ ص
٣٤٥ ص
٣٤٦ ص
٣٤٧ ص
٣٤٨ ص
٣٤٩ ص
٣٥٠ ص
٣٥١ ص
٣٥٢ ص
٣٥٣ ص
٣٥٤ ص
٣٥٥ ص
٣٥٦ ص
٣٥٧ ص
٣٥٨ ص
٣٥٩ ص
٣٦٠ ص
٣٦١ ص
٣٦٢ ص
٣٦٣ ص
٣٦٤ ص
٣٦٥ ص
٣٦٦ ص
٣٦٧ ص
٣٦٨ ص
٣٦٩ ص
٣٧٠ ص
٣٧١ ص
٣٧٢ ص
٣٧٣ ص
٣٧٤ ص
٣٧٥ ص
٣٧٦ ص
٣٧٧ ص
٣٧٨ ص
٣٧٩ ص
٣٨٠ ص
٣٨١ ص
٣٨٢ ص
٣٨٣ ص
٣٨٤ ص
٣٨٥ ص
٣٨٦ ص
٣٨٧ ص
٣٨٨ ص
٣٨٩ ص
٣٩٠ ص
٣٩١ ص
٣٩٢ ص
٣٩٣ ص
٣٩٤ ص
٣٩٥ ص
٣٩٦ ص
٣٩٧ ص
٣٩٨ ص
٣٩٩ ص
٤٠٠ ص
٤٠١ ص
٤٠٢ ص
٤٠٣ ص
٤٠٤ ص
٤٠٥ ص
٤٠٦ ص
٤٠٧ ص
٤٠٨ ص
٤٠٩ ص
٤١٠ ص
٤١١ ص
٤١٢ ص
٤١٣ ص
٤١٤ ص
٤١٥ ص
٤١٦ ص
٤١٧ ص
٤١٨ ص
٤١٩ ص
٤٢٠ ص
٤٢١ ص
٤٢٢ ص
٤٢٣ ص
٤٢٤ ص
٤٢٥ ص
٤٢٦ ص
٤٢٧ ص
٤٢٨ ص
٤٢٩ ص
٤٣٠ ص
٤٣١ ص
٤٣٢ ص
٤٣٣ ص
٤٣٤ ص
٤٣٥ ص
٤٣٦ ص
٤٣٧ ص
٤٣٨ ص
٤٣٩ ص
٤٤٠ ص
٤٤١ ص
٤٤٢ ص
٤٤٣ ص
٤٤٤ ص
٤٤٥ ص
٤٤٦ ص
٤٤٧ ص
٤٤٨ ص
٤٤٩ ص
٤٥٠ ص
٤٥١ ص
٤٥٢ ص
٤٥٣ ص
٤٥٤ ص
٤٥٥ ص
٤٥٦ ص
٤٥٧ ص
٤٥٨ ص
٤٥٩ ص
٤٦٠ ص
٤٦١ ص
٤٦٢ ص
٤٦٣ ص
٤٦٤ ص
٤٦٥ ص
٤٦٦ ص
٤٦٧ ص
٤٦٨ ص
٤٦٩ ص
٤٧٠ ص
٤٧١ ص
٤٧٢ ص
٤٧٣ ص
٤٧٤ ص
٤٧٥ ص
٤٧٦ ص
٤٧٧ ص
٤٧٨ ص
٤٧٩ ص
٤٨٠ ص
٤٨١ ص
٤٨٢ ص
٤٨٣ ص
٤٨٤ ص
٤٨٥ ص
٤٨٦ ص
٤٨٧ ص
٤٨٨ ص
٤٨٩ ص
٤٩٠ ص
٤٩١ ص
٤٩٢ ص
٤٩٣ ص
٤٩٤ ص
٤٩٥ ص

قامــوس المعـــارف - مدرس تبريزى، محمدعلى - الصفحة ٢٣٠

شيرى) ستاره اى متوسط به شمار مى رود، كه روشنى و اندازه ظاهرى آن معلول نزديكى به زمين است.

٢. فاصله از زمين: فاصله ميانگين خورشيد از زمين ٦/١٤٩ ميليون كيلومتر است. اين فاصله در دى ماه (نقطه حضيض بيش از ٥ ميليون كيلومتر كمتر از تيرماه(نقطه اوج) است.

٣. قطر خورشيد: قطر ظاهرى خورشيد در فاصله اى كه از زمين دارد ـ يعنى يك صد و پنجاه ميليون كيلومتر ـ برابر است با ٣١ دقيقه و ٥/٥٩ ثانيه قوسى و يا ٥/١٩١٩ ثانيه قوس برابر با يك ميليون و سيصد و نود هزار (٠٠٠،٣٩٠،١) كيلومتر كه برابر با ١٠٩ برابر قطر زمين است.

٤. حجم خورشيد: برابر است با يك ميليون و دويست و پنجاه هزار(٠٠٠،٢٥٠،١) برابر زمين .

٥. جرم خورشيد: برابر است با ٣٣١٠×٢ كيلوگرم يا ٢٧١٠×٢ تن، بنابراين اگر خورشيد را در يك كفه ترازو بگذاريم بايد سيصد و سى و سه هزار و چهارصد (٤٠٠،٣٣٣)زمين در كفه ديگر قرار دهيم تا توازن برقرار گردد.

٦. چگالى خورشيد: تراكم و چگالى خورشيد ٤/١ برابر چگالى آب است، يعنى يك سانتى متر مكعب از مادّه آن برابر ٤/١ گرم آب است، و در مقايسه با تراكم و چگالى زمين بايد گفت يك چگالى متوسّط آن در حدود ٢٥% چگالى ميانگين زمين مى باشد.

٧. گرانش سطحى خورشيد: شتاب گرانش سطحى خورشيد ٢٨ برابر شتاب گرانش در سطح زمين است، بنابراين يك نيروسنج وزن يك شىء ١٠كيلويى درونى زمين را در آنجا ٢٨٠ كيلو نشان خواهد داد.

٨. لايه هاى خورشيد: ١. توده مركزى در شعاع تقريبى يك صد و هفتاد و پنج هزار(٠٠٠،١٧٥)كيلومتر از مركز خورشيد قرار گفته و تراكم آن برابر يك صد و شصت هزار(٠٠٠،١٦٠) در متر مكعب، يعنى تقريباً دوازده(١٢) برابر سرب است. ٢. رخشان كره محيط به توده مركزى و ستبراى آن چهارصد(٤٠٠)كيلومتر است. ٣. رنگين كره، بر فراز رخشان كره قرار گرفته و ضخامت به چندين هزار كيلومتر مى رسد، و تراكم آن در بخش هاى زيرين حدود ده (١٠) كيلومتر در هر متر مكعب است.

٩. كلف هاى خورشيدى: كلف ها(لكه هاى سرخ مايل به سياهى) به سطح خورشيد در دو كمربند پديدار مى شوند; يكى بين ٥ درجه تا ٤٠ درجه شمالى و ديگرى ٥ درجه و ٤٠ درجه جنوبى و دوام برخى آنها ٤ تا ١٠٠ روز مى باشد.

١٠. ميدان مغناطيسى: هر كلف مركز يك ميدان مغناطيسى است كه قطب برخى از آنها شمال گرا و برخى جنوب گرا است.

١١. دوره تناوب كلف ها ٢٢ سال مى باشد.

١٢. زاويه ميل: محور حركت چرخشى خورشيد، زاويه اى برابر ١٠/ْ٧ درجه با خطى مى سازد كه بر مدار زمين عمود است. قطب شمال خورشيد در مهرماه به سمت زمين مايل مى شود و در فروردين ماه از آن دور مى گردد.

١٣. سرعت خاص: خورشيد با سرعتى معادل ٢٠ كيلومتر در ثانيه به جانب صورت فلكى بر زانو نشسته (= هركول يا الجاثى على ركبتيه) در حركت است. برخى گفته: حركت خورشيد به جانب صورت نسر واقع (كركس نشسته) است. اين دو صورت در كنار هم قرار دارند. البته خورشيد نيز روى مدارى دايره گون دور مركز كهكشان راه شيرى مى گردد.

١٤. كاهش: خورشيد در هر ثانيه ١٠٩ كيلوگرم و در هر ساعت ٣٩٢٤ كيلوگرم از جرم خود مى كاهد و آن را به عنوان «باد خورشيدى» پخش مى نمايد. با اين روند مدتى برابر ٢٣١٠×٦ سال وقت لازم است تا همه جرم خورشيد بر باد رود، اين مدت تقريباً برابر ٤١٠×٦ بار طولانى تر از مدت زمان آغاز پيدايش و فعاليت آن تا زمان حاضر است. اين محاسبه بر پايه فرضى است كه نيرويى جايگزين نيروهاى از دست رفته خورشيد نباشد.

١٥. عناصر خورشيد: خطوط طيفى خورشيد تا اين زمان چنين نشان داده كه ٦٥% عناصر خورشيد شناخته