قامــوس المعـــارف - مدرس تبريزى، محمدعلى - الصفحة ٢٢٠

خنكو ـ (چو دلجو) كشوث[ر.م].

خنگ ـ با كاف پارسى(چو سنگ) بدذاتى و بدنفسى و (چو تند) گوشه و عاشق زار بى خود و عاشقى سخت و (چو هند) ابلق[ر.م] و هر چيز سفيد، خصوصاً اسب.

خِنگْ بُت; خِنگْ بُد ---> باميان.

خِنگْ بيد ـ مطلق خار، خصوصاً خار سفيد.

خنگْ زيور ـ اسب ابلق.

خنگْ سار ـ شوره و كسى كه موى سرش سفيد باشد كه مركّب است از «خنگ» و «سار» به معنى سر.

خنگِ شب آهنگ ـ ماه و صبح صادق و اسب ابلق و بُراقنام مركب آسمانى حضرت خيرالانام.

خنگولوك ـ مردم عاجزى كه هيچ كار از دست او برنيايد.

خنگال ـبر وزن و معنى خبكال.

خِنگسار ـ رجوع به تركيبات «خنگ» شود.

خنو ـ غرّه و فريفته.

خنود ـ (چو درود) تنبليت[ر.م] كوچك.

خنور; خنورى ـ (به فتح و ضمّ اوّل و تشديد و تخفيف ثانى) زارع و آلات و ضروريّات خانه و خم و كوزه و ظروف و اوانى، خصوصاً كندوى غلّه.

خنه ـ (چو ننه) توده غلّه.

خنى ـ (به كسر اوّل) نام پارسى حنا است.

خنيا ـ (چو دنيا) ساز و سرود و نغمه.

خنياگر ـ مغنّى و مطرب و خواننده و سازنده ساززننده; مطرب.

خنياگر آسمان; خنياگر فلك ـ ستاره زهره.

خنيدن ـ (چو دِريدن) مكيدن و (چو بريدن) پسنديدن و (چو رَسيدن) پسنديدن و شهرت يافتن و مشهور و نامدار بودن و آوازه پيچيدن و بلند شدن و برگشتن آن از طاس و حمام و گنبد و ميان دو كوه و مانند آنها و دانا بودن در امر نغمه و سرود را نيز گويند.

خنيده ـ اسم مفعول و ماضى بعيد از خنيدن[ر.م]، خصوصاً مشهور و معروف و پسنديده و استاد و دانا در امر نغمه و آواز معكوس در كوه و حمام و غيره.

خَنيس ـ (ل) به زبان گيلانى، از جمله اقسام پودنهپونه و عبارت از نباتى است خوش بو و مايل به سياهى و شبيه به سوسنبر كه زلوىزالو در گلو مانده را اخراج كرده و در ساير افعال از ساير اقسام پودنه قوى تر و به عربى «حشيشة العلق» و به مازندرانى «اوبهى» گويند.

خنيك ـ (چو مدير) نوعى از لباس درشت كه فقرا و دراويش پوشند.

خنيور ـ (چو مزدور ومنصور و بريدن) خنپور[ر.م] است.

آيين بيستودويّم